Aktualnie znajdujesz się na:

Retrospektywna bibliografia historyczna Korpusu Ochrony Pogranicza (1924–2017)

Artur Ochał, Paweł Skubisz

W związku z obchodzonym w 2014 r. 90–leciem utworzenia Korpusu Ochrony Pogranicza (1924–1939), wobec stałego zainteresowania problematyką jego organizacji i działalności na terenie Kresów Wschodnich II Rzeczpospolitej Polskiej, właściwe wydaje się dokonanie nowego podsumowania i zestawienia bibliograficznego prac poświęconych dziejom tej formacji. W ciągu dziewięćdziesięciu lat literatura poświęcona problematyce KOP osiągnęła liczbę kilkuset publikacji, w tym wydawnictw źródłowych, wspomnień i relacji, monografii, opracowań i recenzji. Należy w tym miejscu wspomnieć, że ostatnie bibliografie historyczne KOP zostały zestawiona w 2006 r. przez Pawła Skubisza1 i w 2008 r. przez Marka Jabłonowskiego2, ale w ciągu tych kilku lat powstało kilkanaście nowych, wartościowych prac poszerzających naszą wiedzę o tej formacji. Celem niniejszego artykułu jest uaktualnienie poprzedniej bibliografii literatury przedmiotu i tym samym ułatwienie pracy historykom oraz wskazanie głównych kierunków prowadzonych prac badawczych.

We wstępie do niniejszego artykułu należy wskazać kilka zasad o charakterze metodologicznym, przyjętych przez autorów. W bibliografii ujęte zostały wydawnictwa źródłowe, monografie i artykuły w całości lub w znacznej części poświęcone historii KOP, a także poruszające zagadnienia ważne dla dziejów formacji. Spis bibliograficzny został ułożony według następującego klucza: a) źródła drukowane, b) wspomnienia publikowane, c) publikacje z okresu II Rzeczpospolitej, d) monografie i opracowania zbiorowe, e) artykuły w opracowaniach zbiorowych i czasopismach. Poza nielicznymi wyjątkami w bibliografii pominięto większość współczesnych artykułów o charakterze publicystycznym. W zestawieniu nie uwzględniono również większości artykułów z międzywojennej prasy wojskowej i ogólnokrajowej oraz gazet regionalnych, gdyż zagadnienie to wymaga oddzielnej kwerendy w zasobach bibliotecznych i archiwalnych. W zestawieniu artykułów uwzględnione zostały natomiast recenzje, głównie ze względu na uwagi i informacje podane przez autorów, które w wielu wypadkach są ważnym uzupełnieniem do dziejów KOP. Ze względu na utrudniony dostęp, odstąpiono natomiast od zestawiania prac niepublikowanych (m.in. prace magisterskie i doktorskie) poświęconych formacji. W trakcie przygotowywania niniejszej bibliografii literatury poświęconej dziejom KOP, wykorzystano zasoby i katalogi Biblioteki Narodowej w Warszawie, Centralnej Biblioteki Wojskowej w Warszawie3, biblioteki Archiwum Straży Granicznej w Szczecinie, a także korzystano z zestawienia publikacji zamieszczonej przez cyfrowe Muzeum Polskich Formacji Granicznych im. mjr Władysława Raginisa4.

Opisy bibliograficzne zostały skrócone do minimum wiadomości niezbędnych do identyfikacji wydawnictwa. Kolejność elementów w zapisie bibliograficznym została zachowana według następującego klucza:

 

a) wydawnictwa zwarte; opracowania jedno– lub wielotomowe; dzieła jednego, dwóch lub trzech autorów; opracowania zbiorowe więcej niż trzech autorów:

– nazwisko i imiona autora (autorów),

– tytuł: podtytuł,

– numer tomu i części,

– tytuł tomu i części,

– współpracownicy (red., oprac.),

– wydanie, miejsce wydania,

– wydawca,

– rok wydania,

– numer ISBN.

 

b) artykuł w pracach zbiorowych:

– nazwisko i imiona autora (autorów),

– tytuł,

– [w:]

– dalej jak w opisie bibliograficznym wydawnictwa zwartego.

 

c) artykuł w czasopiśmie:

– nazwisko i imiona autora (autorów),

– tytuł artykułu: Podtytuł,

– tytuł czasopisma (antykwą w cudzysłowie),

– rok wydania (w niektórych wypadkach, podano miejsce wydania w przypadku konieczności zidentyfikowania publikacji),

– część rocznika (rocznik, tom, numer, zeszyt)

– numery stron.

 

d) recenzja w opracowaniu zbiorowym lub czasopiśmie:

– nazwisko i imiona autora recenzowanej pracy, tytuł pracy, miejsce wydania, rok wydania,

– rec.

– nazwisko i imię autora recenzji,

– tytuł recenzji (został pominięty, jeżeli jest identyczny jak tytuł recenzowanej pracy),

– [w:] dalej jak w opisie bibliograficznym wydawnictwa zwartego,

– lub jak w opisie artykułu w czasopiśmie.

 

W pierwszej części bibliografii zestawione zostały wydawnictwa źródłowe i źródła opublikowane w opracowaniach zbiorowych oraz w czasopismach naukowych. Należy wspomnieć, że ze względu na okres wojny, a także powojenny sposób ich traktowania przez władze, materiały źródłowe do dziejów KOP zostały w znacznym stopniu zniszczone, a zachowane dokumenty są mocno rozproszone i znajdują się w kilku polskich oraz zagranicznych archiwach, przy czym, w wielu wypadkach zachowane zasoby proweniencji KOP są niekompletne i nieuporządkowane5.

 

Na początku lat dziewięćdziesiątych część dokumentów źródłowych dotyczących KOP została opublikowana w formie aneksów załączonych do artykułów lub opracowań, mających na celu udostępnienie ich szerszej liczbie historyków. Ze względu na charakter tej formy wydawnictwa, ograniczano się do najważniejszych aktów dotyczących powstania, formowania oraz struktury formacji. Pierwsze dokumenty źródłowe publikowane w formie załączników do opracowań zamieścił w swojej pracy Andrzej Ajnenkiel6, a następnie metodę tę kontynuowali historycy zajmujący się dziejami tej formacji: Marek Jabłonowski i Jerzy Prochwicz7. Dokumenty źródłowe dotyczące historii Korpusu Ochrony Pogranicza zostały wydane także w formie wyborów tekstów wybranych i opracowanych przez: Bogusława Polaka, Marka Jabłonowskiego, Włodzimierza Janowskiego, Jerzego Prochwicza, Jana Widackiego oraz Pawła Skubisza8. Należy w tym miejscu wskazać, że dokumenty dotyczące walk strażnic i oddziałów KOP w czasie radzieckiej napaści we wrześniu 1939 r., znajdują się w trzech tomach źródeł wydanych pod wspólnym tytułem „Agresja sowiecka na Polskę w świetle dokumentów. 17 września 1939” oraz w opracowanym przez Czesława Grzelaka tomie: „Dziennik działań bojowych Frontu Białoruskiego”9. Wydawnictwa te tworzą zasadniczy zrąb dokumentów źródłowych dotyczących agresji Związku Radzieckiego na Polskę, w tym walk na linii strażnic KOP.

Wspomnienia byłych żołnierzy Korpusu Ochrony Pogranicza. Są to głównie relacje zebrane w okresie powojennym w polskich ośrodkach emigracyjnych, m.in. w Instytucie Polskim i Muzeum gen. Władysława Sikorskiego w Londynie, które opublikowane zostały na łamach czasopism „Kultura”, „Przegląd Kawalerii i Broni Pancernej”, „Niepodległość”. Ze względów ustrojowych w Polsce, dopiero pod koniec lat osiemdziesiątych zbieraniem wspomnień i relacji nielicznych już i rozproszonych na terenie kraju weteranów formacji, zajęli się członkowie Stowarzyszenia Weteranów Polskich Formacji Granicznych, działającego przy Komendzie Głównej Straży Granicznej w Warszawie m.in. Henryk Dąbrowski, Mirosław Rubas oraz Barbara Tarkowska. W wyniku ich działań powstało kilka zbiorów wspomnień byłych żołnierzy formacji granicznych10.

Spory zasób informacji i wiadomości dotyczących formacji, znajduje się w czasopismach wydawanych przez Korpus Ochrony Pogranicza, a przeznaczonych dla żołnierzy oraz kadry oficerskiej i podoficerskiej. Najważniejszym wydawnictwem były jednodniówki Korpusu Ochrony Pogranicza, wydawane w latach 1925–1932 jako pismo podsumowujące zazwyczaj roczne okresy służby na pograniczu. Do żołnierzy formacji pełniących służbę w latach 1933–1939 adresowany był tygodnik „Na Straży. Gazeta ścienna żołnierzy KOP”. Natomiast dla kadry wychowawczej wydawano w latach 1936–1939 miesięcznik „Biuletyn Oświatowo–Propagandowy KOP”. Dodać należy, że pismo to miało cechy poradnika dla instruktorów oświaty i propagandy oraz kadry podoficerskiej KOP. Ponadto wiele informacji dotyczących wydarzeń z udziałem żołnierzy KOP publikowano na łamach prasy międzywojennej, głównie pism ogólnopolskich o charakterze wojskowym, takich jak „Żołnierz Polski”, „Polska Zbrojna” oraz „Wiarus”11. Głównym celem artykułów ogłaszanych na łamach tych pism było informowanie o bieżących wydarzeniach w życiu poszczególnych garnizonów KOP, stąd są one nieocenionym źródłem informacji dla poznania życia codziennego formacji. Ponadto publikowano artykuły w innych bardziej fachowych czasopismach wojskowych, takich jak „Bellona”, „Przegląd Wojskowy”, „Rząd i Wojsko”12, które adresowane były przede wszystkim do kadry oficerskiej.

Opracowania poświęcone dziejom Korpusu Ochrony Pogranicza, ze względu na czas ich wytworzenia, można by podzielić na trzy zasadnicze grupy, tj.: przedwojenne z okresu II Rzeczpospolitej Polskiej, powojenne oraz powstałe współcześnie, tj. po zmianach ustrojowych w Polsce w 1989 r. W okresie powojennym, ze względu na uwarunkowania polityczne, prace poświęcone historii KOP powstawały na gruncie krytyki przedwojennego aparatu bezpieczeństwa, a szczególnie tych formacji, których działalności skierowana była przeciwko ZSRR, ruchowi komunistycznemu oraz mniejszościom narodowym. Stąd prace powstałe w tym okresie mają charakter ogólny i zawierają dużo przekłamań i przemilczeń, zwłaszcza w kontekście polskiej obecności na Kresach Wschodnich II Rzeczypospolitej, które w okresie powojennym zawłaszczone zostały przez Związek Radziecki. Należy przy tym pamiętać, że opracowania te powstały przy utrudnionym dostępie historyków do dokumentów źródłowych. Być może pierwszym szerszym opracowaniem poświęconym dziejom KOP był fragment (rozdział) pracy Eugeniusza Kozłowskiego poświęconej Wojsku Polskiemu w latach 1936–193913. Kolejnymi opracowaniami o charakterze naukowym były przygotowane w Poznaniu i Warszawie prace magisterskie i doktorskie: Zdzisława Czecha, Edwarda Bielicza, Floriana Biernata i Ludwika Sawoniewskiego, z których opublikowane zostały jedynie wybrane fragmenty w pismach wojskowych14. W okresie tym podjęto również pierwszą próbę wydania monografii formacji ochrony granicy wschodniej w tym także przez Korpus Ochrony Pogranicza, której autorem był Henryk Dominiczak, ówczesny pracownik Akademii Spraw Wewnętrznych w Warszawie. Ze względu jednak na charakter tego opracowania, ukazało się ono w 1983 r. w formie publikacji przeznaczonej tylko do użytku wewnętrznego dla pracowników resortu spraw wewnętrznych. Dopiero po dokonanych zmianach ustrojowych, w 1992 r. opublikowano jej „odtajnioną” wersję15. Należy wspomnieć, że Henryk Dominiczak jest także autorem dwóch innych, znaczących prac poświęconych ochronie polskich granic16.

W tym samym okresie historycy polscy przebywający na emigracji podjęli badania nad spuścizną Korpusu Ochrony Pogranicza, starając się przybliżyć opinii publicznej i przypomnieć polskim kombatantom dzieje i dokonania tej formacji. Utrudnieniem w ich pracy był niemal całkowity brak dostępu do materiałów źródłowych w kraju, zgromadzonych głównie w archiwach resortowych, stąd musieli oni bazować głównie na relacjach i wspomnieniach17. Niestety ze względu na brak możliwości oficjalnego rozpowszechniania tych opracowań w kraju, pozostawały one jedynie w tzw. „drugim” obiegu i znane były tylko wąskiemu kręgowi czytelników18.

Po zmianach polityczno–ustrojowych jakie dokonały się w Polsce w 1989 r., a szczególnie dzięki liberalizacji przepisów dotyczących dostępu do zasobów Centralnego Archiwum Wojskowego w Rembertowie i Archiwum Wojsk Ochrony Pogranicza w Kętrzynie (później Archiwum Straży Granicznej w Szczecinie), powstały możliwości prowadzenia szerszych badań naukowych w oparciu o zachowane dokumenty archiwalne dotyczące KOP. Warto wspomnieć, że dużym impulsem do prowadzenia badań nad historią formacji granicznych II Rzeczpospolitej Polskiej były konferencje naukowe, cyklicznie organizowane w ośrodkach szkoleniowych Straży Granicznej w Kętrzynie i Koszalinie. Konferencje te były przez krótki okres kontynuowane przez Komendę Główną Straży Granicznej, niestety zostały z niewiadomych przyczyn zaniechane. Kierownictwo naukowe nad konferencjami obejmowali m.in. Lech Grochowski, Bogusław Polak oraz Jerzy Prochwicz.

Opracowania poświęcone dziejom KOP, powstałe współcześnie, można pogrupować ze względu na podejmowaną w nich tematykę. W pierwszym okresie szczególnie często zajmowano się zagadnieniami związanymi z genezą i formowaniem formacji, a także jej strukturą wewnętrzną i dyslokacją na Kresach Wschodnich II Rzeczpospolitej Polskiej. Do grupy prac z tego zakresu należy zaliczyć m.in. wzmiankowane prace Henryka Dominiczaka, a także opracowania Andrzeja Ajnenkiela, Marka Jabłonowskiego, Piotra Staweckiego, Jerzego Prochwicza, Rajmunda Szubańskiego i Leszka Bednarka19.

Drugim zakresem tematycznym cieszącym się dużym zainteresowaniem badaczy były zagadnienia związane z rozwojem struktur i działalnością wywiadowczą KOP. Szczegółowej analizie poddane zostały głównie kierunki i metody działania wywiadu i kontrwywiadu tej formacji. Badano również współpracę struktur Szefostwa Wywiadu KOP z ekspozyturami Oddziału II SG oraz defensywą Policji Państwowej. Do najważniejszych prac w tym zakresie należy zaliczyć monografię Wywiadu KOP autorstwa Marka Jabłonowskiego i Jerzego Prochwicza, a także publikacje dotyczące dziejów polskiego wywiadu i kontrwywiadu: Andrzeja Pepłońskiego, Andrzeja Misiuka, Andrzeja Krzaka, Jana Widackiego oraz najnowsze opracowania Tomasza Gajownika i Krzysztofa Danielewicza20.

Równie dużym zainteresowaniem historyków cieszyły się zagadnienia koncepcji i planów wykorzystania formacji Korpusu Ochrony Pogranicza w czasie konfliktów zbrojnych oraz ich udziału w kampanii wrześniowej 1939 r., tj. w walkach z niemieckim i sowieckim najeźdźcą. Powstało wiele prac i opracowań poświęconych walkom żołnierzy KOP w obronie Węgierskiej Górki, Wizny, Helu, Wilna i Grodna, a także bitwom zgrupowania KOP gen. bryg. Wilhelma Orlika–Rückemana pod Szackiem i Wytycznem oraz walkom kawalerii KOP. Spośród wielu autorów przygotowujących prace w tym zakresie, należy zwrócić szczególną uwagę na książki oraz artykuły autorstwa Czesława Grzelaka, Wiktora Cygana, Ryszarda Szawłowskiego, Jerzego Prochwicza, Wojciecha Włodarkiewicza, Grzegorza Goryńskiego, Tadeusza Böhma, Krzysztofa Romańczyk oraz prace Eugeniusza Piwowarskiego i Marka Paprockiego21.

Odrębną grupą tematyczną, choć nierozerwalnie związaną z walkami w 1939 r., są prace podejmujące zagadnienia związane ze zbrodniami wojennymi i z sowieckimi represjami wobec żołnierzy KOP. Należy przy tym wspomnieć, że w pierwszych dniach radzieckiej agresji, to właśnie strażnice i pododdziały formacji stacjonujące na wschodnim pograniczu, poniosły największe straty w zabitych, zamordowanych, rannych oraz wziętych do niewoli jenieckiej. Część z rozproszonych oddziałów, w celu uniknięcia rozbicia, została internowana na terytorium Litwy i Łotwy, co niestety nie uchroniło części żołnierzy KOP przed niewolą sowiecką, po aneksji obu tych krajów w 1940 r. W wyniku planowej działalności rosyjskiego NKWD, w skrytobójczy sposób wymordowano wielu żołnierzy formacji – jeńców obozów w Kozielsku, Ostaszkowie i Starobielsku. Wśród ofiar mordu katyńskiego znalazł się także gen. dyw. w st. spocz. Henryk Minkiewicz, twórca i pierwszy dowódca KOP. Z wielu prac poruszających tę problematykę wymienić należy przede wszystkim publikacje Mirosława Rubasa oraz Wandy Roman22.

Stosunkowo rzadko poruszane były przez historyków kwestie stosunku polskich władz komunistycznych do byłych oficerów i podoficerów KOP oraz ich rodzin przez tj. stosowanie różnych form szykanowania, inwigilowanie, usuwanie z szeregów Wojska Polskiego i utrudnianie dostępu do pracy, wstrzymywanie świadczeń emerytalnych. Na zagadnienie to uwagę zwrócili m.in. Henryk Dominiczak oraz Grzegorz Goryński23, sygnalizując problem na marginesie prowadzonych badań, ale celowe badania w tym zakresie prowadził głównie Paweł Skubisz24.

Odrębną grupę tematyczną stanowią biografie dowódców i wybitnych oficerów KOP, głównie dowódców formacji, brygad oraz pułków. W tym miejscu warto wymienić między innymi prace Tadeusza Radziwonowicza, Andrzeja Suchcitza, Jerzego Danielewicza, Krzysztofa Filipowa, Leszka Bednarka, Andrzeja Kralisza Sebastiana Nowakowskiego i Mateusz Klemperta25.

Niejako poza tymi klasyfikacjami pozostaje niedawno wydana, bodajże jedyna praca poświęcona w całości działalności oświatowo–wychowawczej i kulturalnej prowadzonej przez KOP autorstwa Haliny Łach26. Należy w tym miejscu wspomnieć, że zagadnieniom działalności kulturalnej, oświatowej i społecznej poświęcone zostały pojedyncze prace m.in. Jana Jankowiaka, Marka Góryńskiego i Edwarda Milewskiego27. Stosunkowo rzadko, podejmowane były przez historyków prace nad historią kształcenia podoficerów KOP, a jedyne prace w tym zakresie to opracowania Kajetana Szczepańskiego i Edwarda Milewskiego28. Warto jednak, aby zagadnienie to zostało opracowane w charakterze szerszej i pogłębionej monografii poświęconej kształceniu podoficerów zawodowych i niezawodowych KOP. Stosunkowo niedawno pojawiły się pierwsze opracowania o charakterze monograficznym poświęcone jednostkom KOP w Suwałkach i Iwieńcu autorstwa Artura Ochała29 i Tomasza Głowińskiego30. Ten nurt zapoczątkowany został w latach dziewięćdziesiątych ubiegłego wieku przez Włodzimierza Kowalskiego, który opublikował dwie prace poświęcone Batalionowi KOP „Sejny”31, ale przez długi czas nie był kontynuowany.

Na koniec niniejszego wprowadzenia należałoby pokrótce wskazać luki w dotychczas prowadzonych badaniach, które pomimo wysuwanych od kilku lat postulatów, nadal pozostają nieuzupełnione. W 1998 r. Bogusław Polak w artykule „Stan badań nad dziejami formacji granicznych 1918 – 1939” wskazał na potrzebę opracowania informatora o zasobach archiwalnych oraz bibliografii tematycznej formacji granicznych w latach 1918 – 1939, edycji źródeł archiwalnych, pamiętników i relacji, opracowania biogramów dowódców KOP oraz dokumentów dotyczących zbrodni sowieckich dokonanych na oficerach i szeregowych KOP. Zestawienie prac poświęconych KOP wykazuje, że tylko część tych postulatów jest obecnie realizowana, ale tempo prac badawczych nie pozwala na szybkie uzupełnienie braków. Nadal nie zostały opracowane monografie poszczególnych brygad i pułków KOP. Wprawdzie powstały już dysertacje doktorskie na temat brygad KOP „Wilno” i „Grodno”, ale do chwili obecnej nie zostały one opublikowane. Należy w tym miejscu wspomnieć, że prowadzone są także prace nad monografiami Dywizjonu Żandarmerii KOP i saperów KOP. Publikacja tych prac niewątpliwie dałaby asumpt do dalszych badań i opracowań naukowych. Z czasem warto byłoby przygotować także nową, uaktualnioną monografię Korpusu Ochrony Pogranicza. Z innych niezbadanych problemów wymienić należy zagadnienia wpływu KOP na funkcjonowanie Wojska Polskiego, kształtowanie postaw narodowo – państwowych na Kresach Wschodnich II Rzeczpospolitej Polskiej czy wspomnianych już wcześniej represji sowieckich w trakcie II wojny światowej i komunistycznych w okresie powojennym.

BIBLIOGRAFIA

Korpus Ochrony Pogranicza (1924 – 1939).


 

  1. Źródła drukowane:

 

  1. Agresja sowiecka na Polskę w świetle dokumentów 17 września 1939, t. 1, Geneza i skutki agresji, wybór i oprac. Czesław Grzelak, Stanisław Jaczyński, Eugeniusz Kozłowski; red. nauk. Eugeniusza Kozłowskiego, Warszawa, „Bellona”, 1994, ISBN 8311083061

  2. Agresja sowiecka na Polskę w świetle dokumentów 17 września 1939, t. 2, Działania wojsk Frontu Ukraińskiego, wybór i oprac. Czesław Grzelak, Stanisław Jaczyński, Eugeniusz Kozłowski, red. nauk. Stanisława Jaczyńskiego, Warszawa, „Bellona”, 1996, ISBN 8311086168.

  3. Agresja sowiecka na Polskę w świetle dokumentów 17 września 1939, t. 3, Działania wojsk Frontu Białoruskiego, wybór i oprac. Czesław Grzelak, Stanisław Jaczyński, Eugeniusz Kozłowski, red. nauk. Czesława Grzelaka, Warszawa, „Bellona”, 1995, ISBN 8311084254.

  4. Aparat bezpieczeństwa wobec żołnierzy Korpusu Ochrony Pogranicza i funkcjonariuszy Straży Granicznej, wstęp Pawła Skubisza, Warszawa, Instytut Pamięci Narodowej, 2013, ISBN 9788376294568.

  5. Działalność KOP–u w brygadzie „Podole”: (raport dla gen T. Kasprzyckiego), pod red. Wacława Piekarskiego, „Zeszyty Historyczne” (Paryż) 1981, t. 57, s. 158–169.

  6. Działalność oficerów wywiadowczych w batalionach Korpusu Ochrony Pogranicza w świetle meldunków sytuacyjnych dowództwa KOP z 1925 roku, wstęp i oprac. Paweł Skubisz, „Grot: Zeszyty Historyczne poświęcone historii wojska i walk o niepodległość” 2007, nr 28, s. 95–135.

  7. Działalność Wywiadu Korpusu Ochrony Pogranicza w świetle relacji mjr. Jana Gurbskiego, wstęp i oprac. Wojciech Włodarkiewicz, „Przegląd Historyczno–Wojskowy” 2002, nr 3, s. 99–119.

  8. Dziennik działań bojowych Frontu Białoruskiego we wrześniu 1939 roku, wstęp i oprac. Czesław Grzelak, Warszawa, Warszawska Oficyna Wydawnicza „Gryf”, 1998, ISBN 8385209557.

  9. Instrukcja służby Korpusu Ochrony Pogranicza, wstęp i oprac. Paweł Skubisz, Warszawa, Wydawnictwo Uniwersytetu Warszawskiego, 2010, ISBN 9788323507079.

  10. Korpus Ochrony Pogranicza: Jednodniówki w zbiorach Centralnej Biblioteki Wojskowej, Warszawa, „Polonia Militaris”, 2006, ISBN 8360619034.

  11. Kresy w oczach oficerów KOP, wstęp i oprac. Jan Widacki, Katowice, Wydawnictwo „Unia”, 2005, ISBN 8386250445.

  12. Nastroje społeczeństwa III Rzeszy wiosna 1939 r., w świetle informacji Szefostwa Wywiadu KOP, wstęp i oprac. Włodzimierz Janowski, „Teki Archiwalne” 1997, t. 2, s. 91–98.

  13. O Niepodległą i granice: Korpus Ochrony Pogranicza 1924 – 1939: Wybór dokumentów, wstęp Marek Jabłonowski, współpraca Jerzy Prochwicz, oprac., wybór i przygotowanie Marek Jabłonowski, Włodzimierz Janowski, Bogusław Polak, Jerzy Prochwicz, Warszawa – Pułtusk, Wyższa Szkoła Humanistyczna, 2001, ISBN 8388067488.

  14. Oddział II Sztabu Głównego: raport ppłk. Józefa Englichta, oprac. Andrzej Grzywacz, „Arkana” 1999, nr 2, s. 134–149.

  15. Polskie formacje graniczne 1918–1939: Wybór źródeł, t. 1, wstęp, wybór i oprac. Bogusław Polak, Koszalin, Politechnika Koszalińska, 1999, ISBN 8387424773.

  16. Polskie formacje graniczne: Straż Graniczna 1928–1939: Dokumenty organizacyjne: Wybór źródeł, t. 2, wstęp, wybór i oprac. Marek Jabłonowski, Bogusław Polak, Koszalin, Politechnika Koszalińska, 1999, ISBN 8387424773.

  17. Przejmowanie sieci informacyjnej przez wywiad Korpusu Ochrony Pogranicza na przykładzie 5. Batalionu KOP w Łużkach (1924–1925), wstęp i oprac. Paweł Skubisz [w:] Wywiad i kontrwywiad wojskowy II RP: Studia i materiały z działalności Oddziału II SG WP, t. III, praca zbiorowa pod red. Tadeusza Dubickiego, Łomianki, Wydawnictwo LTW, 2013, s. 293–311.

  18. Uwagi o stanie armii gen. Władysława Sikorskiego, Uwagi o stanie armii gen. Władysława Sikorskiego: w 100 rocznicę urodzin, wstęp i oprac. Mieczysław Cieplewicz, „Wojskowy Przegląd Historyczny”, 1981, nr 1, s. 174–206.

 

  1. Wspomnienia publikowane:

 

  1. Andrejczuk Wiktor, Wspomnienie żołnierza KOP–u, „Przegląd Kawalerii i Broni Pancernej”, 1995, nr 150, 128–133.

  2. Będkowski Leon, Nieśmiertelni. Wspomnienia służby ułańskiej, Kraków, Jaxa Sp. z oo, 1997, ISBN 83–85886–10.

  3. Dąbrowska Jadwiga, Pamiętny dzień, „Biuletyn Centralnego Ośrodka Szkolenia Straży Granicznej” 2000, nr 1, s. 63–65.

  4. Dąbrowski Marcin, Na wschodnich kresach: Wrzesień 1939 r. we wspomnieniach szeregowca Pułku KOP Sarny, „Tygodnik Solidarność” 1998, nr 38, s. 19.

  5. Draczyński Kazimierz, Kawaleria Korpusu Ochrony Pogranicza, „Przegląd Kawalerii i Broni Pancernej” 1968, nr 50, 97–99.

  6. Duda Roman, Straż nad Zbruczem. Wspomnienia ze służby czynnej na wschodzie, oprac. Jerzy Duda, „Wojskowy Przegląd Historyczny” 1994, nr 4, s. 123–134.

  7. Fedorowicz Leon, Wspomnienie z akcji batalionu KOP nad Dniestrem w dn. 17 IX 1939, „Przegląd Kawalerii i Broni Pancernej” 1979, t. XII, nr 94, s. 449–451.

  8. Grochowski Jan, Wspomnienia żołnierza II Rzeczypospolitej, „Biuletyn Centralnego Ośrodka Szkolenia Straży Granicznej” 2001, nr 1, s. 100–111.

  9. Jankowicz Stefan, Żandarmeria KOP, „Przegląd Kawalerii i Broni Pancernej” 1967, nr 46, s. 343–349.

  10. Jędrych Kazimierz, Szlak bojowy z Ludwikowa do Wytyczna, wstęp i oprac. Grzegorz Nowik, „Przegląd Historyczno–Wojskowy” 2003, nr 4, s. 137–154.

  11. Kardaszewicz Kazimierz, Załącznik do zeszytu ewidencyjnego [w:] Z dziejów polskich formacji granicznych 1918 – 1939: Studia i materiały, cz. II, pod red. Bogusława Polaka, Koszalin, COS SG w Koszalinie, 2002, s. 253–262.

  12. Kmicic – Skrzyński Ludwik, Służba w Korpusie Ochrony Pogranicza (lipiec 1927 – luty 1929), „Niepodległość. Czasopismo poświęcone najnowszym dziejom Polski” [Londyn – Nowy Jork] 1978, t. XI, s. 167–179.

  13. Knapp Franciszek, W Brygadzie KOP w Czortkowie [w:] Stefan Rowecki w relacjach, pod red. Tomasza Szaroty, Warszawa, Instytut Wydawniczy „PAX”, 1988.

  14. Komornicki Stanisław, Z 1. Pułkiem Kawalerii KOP w kampanii wrześniowej, „Przegląd Kawalerii i Broni Pancernej” 1973, nr 69, s. 363–380.

  15. Krelski Kazimierz, Wspomnienia wojenne – wrzesień 1939 roku (fragment rozdziału II wspomnień dwukrotnego ochotnika Wojska Polskiego) dotyczące udziału autora w walkach baonu „Wołożyn” 2 pp KOP [w:] Ślady pamięci:85. rocznica powołania KOP: 70. rocznica wybuchu II wojny światowej: Jednodniówka nr 3, Warszawa, „Barwa i broń”, 2009, s. 33–38.

  16. Kresy w oczach oficerów KOP, wstęp i oprac. Jan Widacki, Katowice, „Unia”, 2005, ISBN 8386250445.

  17. Lachowicz Jan, O godzinie 2 rano.., wstęp i oprac. Bogusław Politowski, „Wojska Lądowe” 2001, nr 22, s. 28.

  18. Lachowicz Jan, Bitwa 3 Pułku Piechoty Korpusu Ochrony Pogranicza z wojskami sowieckimi we wrześniu 1939 roku, wstęp i oprac. Zygmunt Matuszak, Piotrków Trybunalski: Naukowe Wydawnictwo Piotrkowskie przy Filii Akademii Świętokrzyskiej, 2004, ISBN 8388865242.

  19. Marszałek Włodzimierz, Byłem żołnierzem KOP–u, oprac. Zbigniew Damski, „Polska Zbrojna” 1991, nr 245, s. 4.

  20. Nalepa Tadeusz, Z przeżyć poleskich inspektora szwadronów KOP (1932 – 1934), „Przegląd Kawalerii i Broni Pancernej”, 1975, z. 77, 485–491.

  21. Nasza pierwsza wycieczka do Warszawy, Poznania i Gdyni: 6–10 marca 1933 roku, Warszawa, Korpus Ochrony Pogranicza, 1933.

  22. Nieznana relacja do dziejów Wywiadu Korpusu Ochrony Pogranicza, wstęp i oprac. Janusz Mierzwa, „Arcana: kultura, historia, polityka” 2012, nr 4–5, s. 224–242.

  23. Oni strzegli granic II Rzeczpospolitej: Relacje i wspomnienia żołnierzy KOP i funkcjonariuszy SG, wybór i oprac. Mirosław J. Rubas, Warszawa, Stowarzyszenie Weteranów Polskich Formacji Granicznych Wydawnictwo „Barwa i Broń”, 2002, ISBN 8390021794.

  24. Okruchy pamięci. Wspomnienia i relacje byłych żołnierzy Korpusu Ochrony Pogranicza, wybór, wstęp i oprac. Sebastian Nowakowski, Mateusz Klempert, Olsztyn, Uniwersytet Warmińsko–Mazurski, 2014, ISBN 9788365171054.

  25. Orlik – Rűckemann Wilhelm, Kampania wrześniowa na Polesiu i Wołyniu 17 IX 1939 – 1 X 1939, Warszawa, Wydawnictwo FMW „Gdynia’89”, 1985.

  26. Orlik – Rűckemann Wilhelm, Relacja gen. bryg. W. Orlik – Rűckemanna [w:] Moje zderzenie z bolszewikami we wrześniu 1939, Londyn 1986.

  27. Orlik – Rűckemann Wilhelm, Sprawozdanie z działalności podczas wojny [w:] Z dziejów polskich formacji granicznych 1918 – 1939: Studia i materiały, cz. II, pod red. Bogusława Polaka, Koszalin, COS SG w Koszalinie, 2002, s. 243–252.

  28. Orlik – Rűckemann Wilhelm, Ze sprawozdania dowódcy Korpusu Ochrony Pogranicza o działalności podczas wojny [w:] Wrzesień 1939 w relacjach i wspomnieniach, wstęp i oprac. Mieczysław Cieplewicz, Eugeniusz Kozłowski, Warszawa, Wydawnictwo MON, 1989, s. 770–806.

  29. Ostatnia potyczka w Zadzielu: odpis otrzymanej 12 IV 1962 r. od por. rez. Jana Jakubca, kierownika szkoły podstawowej w Zadzielu koło Żywca relacji o boju kompanii kpt. Kade z baonu „Berezwecz” w dniu 4 września 1939 pod Zadzielem – Oczkowem k. Żywca, oprac. Zdzisław Dzikowski, „Karta Groni” (Żywiec), 1995, nr 18, s. 208–210.

  30. Pasieczny Edward, Codzienność Korpusu Ochrony Pogranicza w 75 rocznicę jego powstania, „Biuletyn Centralnego Ośrodka Szkolenia Straży Granicznej” 1999, nr 3 /4, s. 73–77.

  31. Pierechod Stanisław, Ze wspomnień żołnierza Korpusu Ochrony Pogranicza, „Problemy Ochrony Granic. Biuletyn” 2001, nr 15, s. 221–223.

  32. Sowiecki najazd 1939. Sojusznik Hitlera napada polskie Kresy – relacje świadków i uczestników, zebrał i opracował Czesław Grzelak, Warszawa – Kraków, Oficyna Wydawnicza „Mireki” 2017, ISBN 9788364452871.

  33. Stefan Rowecki w relacjach, pod red. Tomasza Szaroty, Warszawa, Instytut Wydawniczy „Pax”, 1988, ISBN 8321109438.

  34. Strzałkowski Jan, Szwadron KOP „Niewirków”, „Przegląd Kawalerii i Broni Pancernej”, 1966, nr 44, s. 225–226.

  35. Suchorski Jarosław, Szwadron kawalerii KOP „Olkieniki”: Szkic historyczny, „Przegląd Kawalerii i Broni Pancernej” 1966, nr 41, s. 99–115.

  36. Suchorski Jarosław, Szwadron kawalerii KOP „Olkieniki”: Szkic historyczny /Dokończenie/, „Przegląd Kawalerii i Broni Pancernej” 1966, nr 41, s. 11–20.

  37. Sulik Nikodem, Okruchy wspomnień, oprac. Krzysztof Filipow, Białystok, Muzeum Wojska, 1993.

  38. Surynt Wincenty, 8. Szwadron kawalerii KOP „Krasne” nad Urszą w kampanii wrześniowej, „Przegląd Kawalerii i Broni Pancernej” 1970, t. VIII, nr 60, s. 301–305.

  39. Wielhorski Janusz, Materiały do historii kawalerii KOP, „Przegląd Kawalerii i Broni Pancernej” 1974, t. X, nr 77, s. 413–425

  40. Woźniak Lucjan, 1 Pułk Kawalerii Korpusu Ochrony Pogranicza [w:] Z dziejów polskich formacji granicznych 1918 – 1939: Studia i materiały, cz. 1, pod red. Bogusława Polaka, Koszalin 1998, s. 114–140.

  41. Wrzesień 1939 na kresach w relacjach, wybór i oprac. Czesława Grzelaka, Warszawa Wydawnictwo „Neriton”, 1999, ISBN 8386842504.

  42. Wspomnienia nie tylko o Pułku KOP „Sarny”: Reprinty i przedruki, wybór Henryka Dąbkowski, Warszawa, Wydawca Grono Miłośników Kresów Wschodnich: Henryk Dąbkowski, 2001, ISBN 8391119866.

  43. Wspomnienia podoficera KOP Antoniego Rosika–Rosińskiego, wstęp i oprac., Artur Ochał, „Przegląd Historyczno–Wojskowy” 2015, nr 1, s. 125–143.

 

Publikacje z okresu II Rzeczpospolitej:

 

  1. Ankerstein Feliks, Żołnierskie serce (Zbiór nowel z życia żołnierzy KOP), Warszawa 1938.

  2. Bański D., Zaszczytny egzamin, Warszawa 1937.

  3. Budownictwo Korpusu Ochrony Pogranicza, Warszawa 1934.

  4. Budownictwo Korpusu Ochrony Pogranicza [w:] Budownictwo Wojskowe 1918 – 1935, t. II, pod red. Aleksandra Króla, Warszawa, 1936.

  5. Budowa pomieszczeń dla Korpusu Ochrony Pogranicza i domów dla urzędników państwowych w województwach wschodnich, Warszawa, Ministerstwo Robót Publicznych, 1925.

  6. Budowa pomieszczeń dla Korpusu Ochrony Pogranicza i domów dla urzędników państwowych w województwach wschodnich, Warszawa 1925, rec. „Architektura i Budownictwo: Magazyn ilustrowany” 1925, nr 1/3, s. 46.

  7. Ci, którzy czuwają: Dziesięciolecie Korpusu Ochrony Pogranicza, „Światowid”, 1934, nr 42, s. 12–13.

  8. Dec Jan, Dobrzy sąsiedzi: Książeczka wydana z okazji 10–lecia służby KOP na wschodnich granicach Polski, Warszawa, Towarzystwo Rozwoju Ziem Wschodnich, 1934.

  9. Dowództwo Korpusu Ochrony Pogranicza Warszawa: Karykatury Jotesa, Warszawa, Litografia Artystyczna W, Główczewski, 1935.

  10. Falkiewicz Stanisław, Na ścieżkach patrolowych, Warszawa, Korpus Ochrony Pogranicza, 1931.

  11. Falkiewicz Stanisław, Kresowi żołnierze: (w drugą rocznicę objęcia granicy przez Korpus Ochrony Pogranicza, „Tygodnik Ilustrowany: Literatura, Sztuka, Życie, 1926, nr 44, s. 743–746.

  12. Gocel Ludwik, Nasza wycieczka do Warszawy, Poznania i Gdyni. Wiadomości dla podoficerów, uczestników wycieczki w dniach 6–10 marca 1933 roku, Warszawa 1933.

  13. Gocel Ludwik, O czym mówić z sąsiadami: (Wskazówki dla żołnierzy KOP), Warszawa, Salezjańska Szkoła Rzemiosł. Dział Grafiki, 1938.

  14. Godlewski M., Józek dezerter, Warszawa 1938.

  15. Hauser Roman, Pierwsze dwudziestolecie administracji spraw wewnętrznych, Warszawa, 1939.

  16. Hinterhoff E., Zagadnienie ochrony pogranicza, „Bellona” 1925, t. I, z. 2, s. 71–76.

  17. Instrukcja o żołnierskich bibliotekach ruchomych KOP, Warszawa, Ministerstwo Spraw Wewnętrznych, 1935.

  18. Jamka–Koperski Franciszek, Kawaleria Korpusu Ochrony Pogranicza [w:] Księga Jazdy Polskiej, pod red. Bolesława Wieniawy – Długoszewskiego, Warszawa, 1938.

  19. Jotemski Konrad [Maciejewski Jerzy Konrad], Na pograniczu dwóch światów, Warszawa, Salezjańska Szkoła Rzemiosł. Dział Grafiki, 1933.

  20. Jotemski Konrad [Maciejewski Jerzy Konrad], Na zasadzce i patrolu, Warszawa, Salezjańska Szkoła Rzemiosł. Dział Grafiki, 1937.

  21. Kalendarz podoficera KOP, Warszawa, 1932.

  22. Kalendarz podoficera KOP, Warszawa, 1933.

  23. Kalendarz podoficera KOP, Warszawa, 1934.

  24. Kalendarz podoficera KOP, Warszawa, 1935.

  25. Kalendarz podoficera KOP, Warszawa, 1936.

  26. Kalendarz podoficera KOP, Warszawa, 1937.

  27. Kalendarz podoficera KOP, Warszawa, 1938.

  28. Kalendarz podoficera KOP, Warszawa, 1939.

  29. Keller, KOP w pieśni i wierszu, Warszawa, 1935.

  30. Korpus Ochrony Pogranicza w pracy oświatowo – społecznej: Opis wystawy ruchomej, Warszawa, 1936.

  31. Kutrzeba Stanisław, Polska Odrodzona 1914 – 1928, Warszawa, Wydawnictwo Gebethner i Wolff, 1935.

  32. Mackiewicz Romuald, Odznaka za służbę graniczną, Warszawa, Salezjańska Szkoła Rzemieślnicza, 1935.

  33. Mackiewicz Romuald, O pracy wychowawczej dowódcy strażnicy, Warszawa, Drukarnia Oświatowa, 1937.

  34. Mackiewicz Romuald, Zuchy z pogranicza, Warszawa, 1936.

  35. Maruszewski Artur, Ochrona granic w dawnej Polsce i dzisiaj, Warszawa, Korpus Ochrony Pogranicza, 1936.

  36. Materiały do obchodów święta Korpusu Ochrony Pogranicza i Święta Niepodległości, Warszawa, Drukarnia Oświatowa, 1937.

  37. Mikulewicz Kornel, Praca społeczna lekarzy Korpusu Ochrony Pogranicza, Warszawa, 1934.

  38. Műnnich Tadeusz, Korpus Ochrony Pogranicza [w:] Dziesięciolecie Polski Odrodzonej: Księga pamiątkowa 1919–1928, Warszawa, Ilustrowany Kuryer Codzienny, 1929, s. 329–334.

  39. Na strażnicy i w domu: Ciekawe i pożyteczne wiadomości dla żołnierzy KOP oraz jego rodziny, pod red. Franciszka Jamki – Koperskiego, Warszawa, Biblioteka Żołnierzy Korpusu Ochrony Pogranicza, 1935.

  40. Nasza pierwsza wycieczka do Warszawy, Poznania i Gdyni: 6–10 marca 1933 roku, Warszawa, Salezjańska Szkoła Rzemiosł, 1933.

  41. Nalepa Tadeusz, Kawaleria Korpusu Ochrony Pogranicza, „Przegląd Kawaleryjski” 1933, nr 4–5, s. 254–259.

  42. Nel Jerzy, Były w KOPie dwa Michały, jeden wielki drugi mały: wesoła historyjka, Warszawa, Korpus Ochrony Pogranicza, 1934.

  43. Nel Jerzy, Przygody strzelca Grypsika, Warszawa, Korpus Ochrony Pogranicza, 1934.

  44. Nowakowski Tadeusz, Budowa pomieszczeń Korpusu Ochrony Pogranicza, „Architektura i Budownictwo: Magazyn ilustrowany”, 1933, nr 9/10–12, s. 378–386.

  45. Pągowski L., Gawędy wieczorne, Warszawa 1935,

  46. Pągowski L., Jak ułan Miętka został kapralem, Warszawa 1936.

  47. Pągowski L., Zuchy z pogranicza, Warszawa 1936.

  48. Pluta–Czachowski Kazimierz, Piechota Korpusu Ochrony Pogranicza [w:] Księga Chwały Piechoty, Warszawa, Departament Piechoty MSWojsk., 1937/1938, s. 381–395.

  49. Podoski Julian, Rycerze KOP, Lwów–Warszawa, Książnica „Atlas”.

  50. Próchnicki A., Sprawozdanie Głównego Kierownika nad akcją budowy pomieszczeń dla KOP w świetle naukowej organizacji 1924 – 1931, Warszawa, 1931.

  51. Raporty KOP–u, Stanisław Falkiewicz, Franciszek Grużalski, S. [Stanisław] Olechnowicz, oprac. Hanna Antos, „Karta” 2011, nr 67, s. 31–35.

  52. Reinich Rudolf, Służba ochrony granic, Warszawa, Wydawnictwo „Czaty”, 1926.

  53. F. J. K. [Franciszek Jamka–Koperski], Rola społeczna Korpusu Ochrony Pogranicza, „Rocznik Ziem Wschodnich i kalendarz na rok 1937”, 1936, t. III, s. 161–165.

  54. Święto Korpusu Ochrony Pogranicza: (Materiały do obchodu), Warszawa, Drukarnia Oświatowa, 1937.

  55. Szwajcer Jerzy, Dowództwo Korpusu Ochrony Pogranicza. Karykatury Jotesa, Warszawa 1935.

  56. Terlikowski Lucjan, Żołnierska Szkoła Początkowa w odwodzie batalionu KOP: (organizacja, metody, programy), Warszawa, 1936.

  57. W rocznicę 10–lecia Korpusu Ochrony Pogranicza, „Architektura i Budownictwo: magazyn ilustrowany” 1934, nr 10/10, s. 331.

  58. Waka Stanisław, O dobrym zachowaniu się żołnierza, Warszawa, Biblioteka Żołnierza KOP, 1939.

  59. Waszulewski Kajetan, Praca kulturalno–oświatowa Korpusu Ochrony Pogranicza na terenie Wołynia, „Pobudka: Czasopismo społeczno–gospodarcze Związku Szlachty Zagrodowej”, 1938, nr 18, s. 7.

 

  1. Monografie i opracowania zbiorowe.

 

  1. Amor patriae nostra lex: Losy funkcjonariuszy i żołnierzy polskich formacji granicznych w czasie II wojny światowej i okresie powojennym, pod red. Anny Gosławskiej–Hryhorczuk, Warszawa–Kętrzyn, CSSG w Kętrzynie, 2008, ISBN 8391358382.

  2. Berbesz Marian, Bohater wrześniowych dni. Pułkownik Wacław Wilniewczyc, [Lubliniec, nakładem autora, 2011.

  3. Bitwy września 1939 roku: Materiały z VI Seminarium Historyków Polskich Działań Obronnych w 1939 r.: cz. 1, W obronie Kresów Wschodnich, pod red. Bogusława Polaka, Koszalin, Wyższa Szkoła Inżynierska, 1993, ISBN 8386123621.

  4. Böhm Tadeusz, Romańczyk Krzysztof, 1 Pułk Kawalerii Korpusu Ochrony Pogranicza w wojnie obronnej 1939 roku, Warszawa, „Media–Expo. Barwa i Broń”, 2010, ISBN 9788392992684.

  5. Breza Hubert, Szczepański Kajetan, Centralna Szkoła Podoficerska Korpusu Ochrony Pogranicza, Grajewo, Towarzystwo Przyjaciół 9 PSK, 2014, ISBN 9788393892174.

  6. Cieplewicz Mieczysław, Wojsko Polskie w latach 1921–26. Organizacja, wyposażenie, wyszkolenie, Wrocław – Warszawa – Kraków, 1998.

  7. Cygan Wiktor Krzysztof, Kresy w ogniu: Wojna polsko–sowiecka 1939, Warszawa, Warszawska Oficyna Wydawnicza „Gryf”, 1990, ISBN 838520900–X.

  8. Cygan Wiktor Krzysztof, Kresy we krwi 1939, Warszawa, Oficyna Wydawnicza „Zbroja”, 2012, ISBN 9788363164249.

  9. Cygan Wiktor Krzysztof, Kresy we krwi: Obrona północno–wschodniej Polski we wrześniu 1939 r., Warszawa, „Espadon Publishing”, 2006, 9788360786000.

  10. Cygan Wiktor Krzysztof, Kresy w ogniu: Wojna polsko–sowiecka 1939, Warszawa, Warszawska Oficyna Wydawnicza "Gryf", 1990, ISBN 838520900–X.

  11. Ćwięk Henryk, Działalność wywiadu sowieckiego na polskim pograniczu w latach trzydziestych, Warszawa, Urząd Ochrony Państwa, 1995, wyd. 2, ISBN 8390350106.

  12. Danielewicz Krzysztof, Lwowska ekspozytura wywiadu: Działalność Ekspozytury nr 5 SG we Lwowie w latach 1921–1939, Toruń, Wydawnictwo Adam Marszałek, 2011, ISBN 9788377801604.

  13. Dominiczak Henryk, Granica wschodnia Rzeczypospolitej Polskiej w latach 1919–1939, Warszawa, PWN, 1992, ISBN 8301102020.

  14. Dominiczak Henryk, Granice państwa i ich ochrona na przestrzeni dziejów 966 – 1966, Warszawa, „Bellona”, 1997, ISBN 8311086184.

  15. Dominiczak Henryk, Ochrona granicy wschodniej w latach 1919–1939: (Z dziejów formacji granicznych), Warszawa, Akademia Spraw Wewnętrznych, 1983.

  16. Dzieje organizacji polskich formacji ochrony granic: Od obrony potocznej do II wojny światowej: (Materiały z konferencji z dn. 20.04.2007), pod red. Anny Gosławskiej–Hryhorczuk, Kętrzyn, CSSG w Kętrzynie, 2007, ISBN 9788391358375.

  17. Filipow Krzysztof, Generał Nikodem Sulik (Stara Kamienna 1893 – Londyn 1954), Białystok, Muzeum Wojska, 1996, ISBN 8386232706.

  18. Gałęzowski Marek, Pułkownik „Żegota”. Życie i pisma pułkownika dypl. Tadeusza Münnicha, Warszawa, Instytut Pamięci Narodowej, 2009, ISBN 9788376290843.

  19. Gajownik Tomasz, Tajny front niewypowiedzianej wojny: Działalność polskiego wywiadu wojskowego na Litwie w latach 1921–1939, Warszawa, IPN, 2010, ISBN 9788376292113.

  20. Generał Stefan Rowecki–Grot w relacjach i w pamięci zbiorowej, wstęp i oprac. Andrzej K. Kunert, Tomasz Szarota, Warszawa, Wydawnictwo „Rytm”, 2003, ISBN 837399033–X.

  21. Giza Jerzy, Podgórski Tomasz, Generał Józef Giza 1887–1965: Virtute et armis, Nowy Sącz, Katolickie Stowarzyszenie „Civitas Christiana”, 2010.

  22. Giza–Podgórska Maria, Z Sącza rodem: Wspomnienia córki generała Józefa Gizy, Nowy Sącz, Sądecka Oficyna Wydawnicza, 1993.

  23. Głowiński Tomasz, Zapomniany garnizon: Oddziały Korpusu Ochrony Pogranicza w Iwieńcu w latach 1924–1939, Wrocław, Wydawnictwo „Gajt”, 2008/2009, ISBN 9788388178719.

  24. Gnat–Wieteska Zbigniew, Generał brygady Stanisław Tessaro–Zosik, Pruszków, Oficyna Wydawnicza „Ajaks”, 2014, ISBN 9788362046652.

  25. Gołębiewski Grzegorz, Zanim został „Grotem”: Służba Stefana Roweckiego w wojsku II Rzeczypospolitej do 1939 r., Toruń, Wydawnictwo Adam Marszałek, ISBN 8371742568.

  26. Granice Rzeczypospolitej Polskiej (na przestrzeni dziejów), materiały z konferencji naukowej pod red. Zbigniewa B. Kumosia, Warszawa, Wydawnictwo „Comandor”, 2005, ISBN 8374730021.

  27. Grobelski Wojciech, Profesor od patriotyzmu: W stulecie urodzin pułkownika w stanie spoczynku Mieczysława Zygmunta najstarszego żołnierza Korpusu Ochrony Pogranicza, Kołobrzeg–Koszalin, COS SG, 2012, ISBN 9788390948478.

  28. Grzelak Czesław, Grodno 1939, Warszawa, Instytut Wydawniczy Związków Zawodowych, 1990, ISBN 8320209579.

  29. Grzelak Czesław, Płonące Kresy: Wilno, Grodno, Kodziowce 1939: Bitwa z Armią Czerwoną na północno–wschodnich terenach Rzeczypospolitej, Warszawa, Dom Wydawniczy „Bellona”, 2013, ISBN 9788311129085.

  30. Grzelak Czesław, Szack – Wytyczno 1939, Wyd. 2, Warszawa, Dom Wydawniczy „Bellona”, 2001, ISBN 8311093245.

  31. Grzelak Czesław, Szack – Wytyczno 1939: Korpus Ochrony Pogranicza na Kresach Wschodnich 1939: Nóż w plecy walczącej Polski, Warszawa, „Bellona”, 2013, ISBN 9788311129665.

  32. Grzelak Czesław, Wilno 1939, Warszawa, „Bellona”, 1993, ISBN 83–11082596.

  33. Grzelak Czesław, Wilno – Grodno – Kodziowce 1939, Warszawa, „Bellona”, 2002, ISBN 8311094578.

  34. Grzelak Czesław, Dziennik sowieckiej agresji wrzesień 1939, Warszawa, Warszawska Oficyna Wydawnicza „Gryf”, 1994, ISBN 8385209395.

  35. Grzelak Czesław, Kresy w czerwieni: Agresja Związku Sowieckiego na Polskę w 1939 roku, Wyd. 2 uzup. i popraw., Warszawa, Wydawnictwo „Neriton”, 1998, ISBN 8387050970.

  36. Grzelak Czesław, Wrzesień 1939: W szponach dwóch wrogów, Warszawa, Oficyna Wydawnicza „Rytm”, 2013, ISBN 9788373995536.

  37. Jabłonowski Marek, Formacja specjalna: Korpus Ochrony Pogranicza 1924–1939,Warszawa, Oficyna Wydawnicza „Aspra–Jr”, 2002/2003, ISBN 838876652–X.

  38. Jabłonowski Marek, Prochwicz Jerzy, Wywiad Korpusu Ochrony Pogranicza 1924 – 1939, Warszawa, Oficyna Wydawnicza „Aspra–Jr”, 2003/2004, ISBN 8388766880.

  39. Jaskulski Waldemar, Generał brygady Józef Konstanty Olszyna–Wilczyński (1890–1939), Włocławek, Wydawnictwo Expol, 2013, ISBN 9788360541098.

  40. Kawaleria Korpusu Ochrony Pogranicza, pod red. Krzysztofa Mijakowskiego i Pawła Rozdżestwieńskiego, Warszawa, „Edipresse” Polska, 2013, ISBN 9788377698884.

  41. Korpus Ochrony Pogranicza 1924–1939. Historia i pamięć, pod red. Krzysztofa Kierskiego, Sebastiana Nowakowskiego, Karola Sacewicza, Olsztyn, Polskie Towarzystwo Historyczne Oddział w Olsztynie, 2014, 9788363040222.

  42. Korpus Ochrony Pogranicza w 70 rocznicę powołania: Materiały z konferencji popularnonaukowej, pod red. Lecha Grochowskiego, Kętrzyn, CSSG w Kętrzynie, 1995.

  43. Korpus Ochrony Pogranicza: Materiały z konferencji naukowej w 80 – rocznicę powstania Korpusu Ochrony Pogranicza, pod red. Jerzego Prochwicza, Kętrzyn, Centrum Szkolenia Straży Granicznej, 2005, ISBN 8391358356.

  44. Kowalski Włodzimierz, Hej tam na granicy od Sejn na Podole. Z dziejów 24 baonu Korpusu Ochrony Pogranicza „Sejny”, Sejny, Miejski Ośrodek Kultury, 1995, ISBN 8390460662.

  45. Kowalski Włodzimierz, U polskich stoim granic..: Opowieści o żołnierzach Baonu KOP „Sejny”, Suwałki, „Hańcza”, 1999, ISBN 8387415111.

  46. Kralisz Andrzej, Na straży wschodnich rubieży: Biografia ostatniego dowódcy KOP gen. bryg. Wilhelma Orlik – Rűckemanna (1894 – 1986), Warszawa, Oficyna Wydawnicza „Adiutor”, 1999, ISBN 8386100346.

  47. Królikowski Bohdan, Generał Mikołaj Bołtuć, Warszawa, „Bellona”, 2009, ISBN 9788311116146.

  48. Ksiądz Ziółkowski ostatni kapelan z Kozielska, oprac. Zdzisław Jastrzębiec–Peszkowski, Barbara Ziółkowska–Tarkowska, Stanisław Zygmunt Zdrojewski, Warszaw–Łódź, ISBN 8391570991.

  49. Kukawski Lesław, Oddziały kawalerii II Rzeczypospolitej, Grajewo, „Eko–Dom”, 2004, ISBN 8391624242.

  50. Kur Mariusz, Formacje ochrony granic Drugiej Rzeczypospolitej na przykładzie Straży Granicznej i Korpusu Ochrony Pogranicza, Szczecin: Wydawnictwo „My Book, Creative Media”, 2012, ISBN 9788375643442.

  51. Liszewski Karol [Ryszard Szawłowski], Wojna polsko–sowiecka 1939 r., Londyn, Wydawnictwo „Jestem Polakiem”, 1986.

  52. Łach Halina, Działalność oświatowo–wychowawcza i kulturalna Korpusu Ochrony Pogranicza w latach 1924–1939, Olsztyn, Centrum Badań Europy Wschodniej UWM w Olsztynie, 2011, ISBN 9788361605331.

  53. Napaść sowiecka i okupacja polskich ziem wschodnich (wrzesień 1939), pod red. Józefa Jasnowskiego i Edwarda Szczepanika, [Londyn], Polskie Towarzystwo Naukowe na Obczyźnie, [1984].

  54. Nowakowski Sebastian, Klempert Mateusz, Major Stanisław Berak (1895–1979). Zapomniany żołnierz ojczyzny, Olsztyn, Uniwersytet Warmińsko–Mazurski w Olsztynie, 2016, ISBN 9788365171207.

  55. Misiuk Andrzej, Służby specjalne II Rzeczypospolitej, Warszawa, „Bellona”, 1998, ISBN 8311088454.

  56. Ochał Artur, Batalion Korpusu Ochrony Pogranicza „Suwałki” 1927–1939, Suwałki, Muzeum Okręgowe w Suwałkach, 2009, ISBN 9788361494249.

  57. Ochał Artur, Na litewskiej rubieży. Brygada KOP „Grodno” (1929–1939), Warszawa, Instytut Pamięci Narodowej, 2017, ISBN 9788380981485.

  58. Ochał Artur, Słownik oficerów i chorążych Korpusu Ochrony Pogranicza w Suwałkach (1929–1939), Suwałki, Augustowsko–Suwalskie Towarzystwo Naukowe, 2009, ISBN 8391577813.

  59. Pepłoński Andrzej, Kontrwywiad II Rzeczpospolitej, Warszawa, Dom Wydawniczy „Bellona”, 2002, ISBN 831109280–X.

  60. Pepłoński Andrzej, Wywiad polski na ZSRR 1921– 1939, Warszawa, „Bellona”, 1996, ISBN 9788311118959.

  61. Plan mobilizacyjny „W”: Wykaz oddziałów mobilizowanych na wypadek wojny, wstęp i oprac. Piotr Zarzycki, Pruszków, Oficyna Wydawnicza "Ajaks" i Zarząd XII Sztabu Generalnego Wojska Polskiego, 1995, ISBN 8385621873.

  62. Pomorski Janusz, Korpus Ochrony Pogranicza w obronie Rzeczpospolitej 1924–1939, Pruszków, Oficyna Wydawnicza „Ajaks”, 1998, ISBN 8387103683.

  63. Prochwicz Jerzy, Barak. Przywrócona pamięć, Szydłowiec, Wydawca COMES Sokołowscy Sp. J., 2013, ISBN 9788363423070.

  64. Prochwicz Jerzy, Formacje Korpusu Ochrony Pogranicza w 1939 roku, Warszawa, Wydawnictwo „Neriton”, 2003, ISBN 8388973584.

  65. Prochwicz Jerzy, Konstankiewicz Andrzej, Rutkowski Jan, Korpus Ochrony Pogranicza 1924–1939, Warszawa, „Barwa i broń”, 2003, ISBN 8390021794.

  66. Pruski Zbigniew, Bastion Polesie: Polskie fortyfikacje na Polesiu w latach 1920– 1939, Przasnysz, „Forteca”, 2000, ISBN 8391472000.

  67. Radziwonowicz Tadeusz, Gen. Henryk Minkiewicz (Suwałki 1880 – Katyń 1940), Białystok, Muzeum Wojska w Białymstoku, 1994, ISBN 8386232358.

  68. Ratajczyk Grzegorz, Żandarmeria Wojska Polskiego II Rzeczypospolitej, Toruń, Dom Wydawniczy „Duet”, 2004, ISBN 8389706202.

  69. Rubas Mirosław Jan, Katyńska lista strat polskich formacji granicznych:. Żołnierze KOP i funkcjonariusze SG pomordowani i zaginieni na wschodzie na przełomie lat 1939/1940, Warszawa, Komenda Główna Straży Granicznej, 2000, ISBN 8391279727.

  70. Rybka Ryszard, Stepan Kamil, Najlepsza broń: Plan mobilizacyjny „W” i jego ewolucja, Warszawa, Oficyna Wydawnicza „Adiutor”, 2010, ISBN 978–8386100835.

  71. SGO „Narew” i GO „Grodno” w wojnie obronnej 1939 r.: Materiały konferencji naukowej zorganizowanej w 65 rocznicę wybuchu II wojny światowej, Białystok–Przasnysz, Stowarzyszenie „Formacje Graniczne i Wydawnictwo „Forteca”, 2004.

  72. Skubisz Paweł, Wojska pograniczne ZSRS na odcinku z Polską w świetle materiałów wywiadu II Rzeczypospolitej (1921–1939): Struktura i dyslokacja: Działalność wywiadowcza: Regulamin służby, Szczecin, IPN, 2010, ISBN 9788361336921.

  73. Stawecki Piotr, Słownik biograficzny generałów Wojska Polskiego 1918–1939, Warszaw, „Bellona”, 1994, ISBN 8311082626.

  74. Stolarski Rafał E., Wroński Marek, Odznaki pamiątkowe Korpusu Ochrony Pogranicza, Tarnowskie Góry, Wydawnictwo Instytutu Tarnogórskiego, 2000, ISBN 838747021–X.

  75. Suchcitz Andrzej, Generałowie wojny polsko–sowieckiej, 1919–1920: Mały słownik biograficzny. Białystok, Muzeum Wojska w Białymstoku, 1994.

  76. Sufin Tomasz, 3. Brygada Strzelców Górskich w kompanii wrześniowej 1939 roku, Pruszków, „Ajaks”, 2004.

  77. Szarski Władysław, IV Batalion KOP „Hel”, Hel, Muzeum Obrony Wybrzeża Stowarzyszenia Przyjaciele Helu, 2014, ISBN 978–83–89568–94–6.

  78. Szawłowski Ryszard, Wojna polsko–sowiecka 1939: Tło polityczne, prawnomiędzynarodowe i psychologiczne: Agresja sowiecka i polska obrona: Sowieckie zbrodnie wojenne i przeciw ludzkości oraz zbrodnie ukraińskie i białoruskie, t. 1, Monografia, Warszawa, „Antyk" – Marcin Dybowski, 1997, ISBN 8386482494.

  79. Szymanowski Dariusz, Tynne, historia na nowo pisana, Wołomina, Stowarzyszenie „Wizna 1939”, 2015, ISBN 9788393195947.

  80. Ślady pamięci: 80 rocznica powstania KOP: Jednodniówka, Warszawa, Stowarzyszenie Weteranów Polskich Formacji Granicznych, 2004, ISBN 8386121602.

  81. Ślady pamięci: 15 rocznica powstania Stowarzyszenia Weteranów Polskich Formacji Granicznych: Jednodniówka nr 2, Warszawa, Stowarzyszenie Weteranów Polskich Formacji Granicznych, 2007, ISBN 8393307426.

  82. Ślady pamięci:85. rocznica powołania KOP: 70. rocznica wybuchu II wojny światowej: Jednodniówka nr 3, Warszawa, „Barwa i broń”, 2009, ISBN 838121671.

  83. Ślusarczyk Jacek, Granice Polski w tysiącleciu: (X – XX wiek), Toruń, Wydawnictwo Adam Marszałek, 1993, ISBN 8385263411.

  84. Ślusarczyk Jacek, Granice Polski w XX wieku: (koncepcje, realizacja, zagrożenia), Toruń, Wydawnictwo Adam Marszałek, 1994, ISBN 8386229756.

  85. Tarkowska Barbara, Brygada KOP „Podole” w relacjach i wspomnieniach 1924–1939, Warszawa, „Bellona”, 2007, ISBN 9788311108059.

  86. Tarkowska Barbara, Pamiątka przetrwała dla przyszłych pokoleń: Znaki Korpusu Ochrony Pogranicza, „Kombatant” 2007, nr 2, s. 16.

  87. Włodarkiewicz Wojciech, Polesie 1939, Warszawa, „Bellona”, 2011, ISBN 9788311121171.

  88. Włodarkiewicz Wojciech, Wołyń 1939, Warszawa, „Bellona”, 2016, ISBN 9788311142695.

  89. Wap Anatol, Twierdza Osowiec: Zarys dziejów, Białystok, Muzeum Wojska w Białymstoku, 1994, ISBN 8385368051.

  90. Włodarkiewicz Wojciech, Przedmoście Rumuńskie 1939, wyd. 2 uzup. i popr., Warszawa, „Bellona”, 2012, ISBN 9788311123861.

  91. Wojciechowicz Jarosław, Formacje graniczne na Sejneńszczyźnie. Zbiór informacji w 90–tą rocznicę powstania Korpusu Ochrony Pogranicza, Sejny, Wydawnictwo „Mirosław Basiewicz”, 2014, ISBN 9788393812912.

  92. Ziółkowska–Tarkowska Barbara, Katyńczyk AM 487: Wspomnienie o ks. kapelanie Ziółkowskim, Warszawa, wyd. 2 rozsz., 2004, ISBN 8386121653.

  93. Z dziejów polskich formacji granicznych 1918 – 1939: Studia i materiały, t. I, pod red. Bogusława Polaka, Koszalin, Centralny Ośrodek Szkolenia Straży Granicznej, 1998, ISBN 8390948400.

  94. Z dziejów polskich formacji granicznych 1918 – 1939: Studia i materiały, t. II, pod red. Bogusława Polaka, Koszalin, Centralny Ośrodek Szkolenia Straży Granicznej, 2002, ISBN 8390948400.

  95. Zaborowski Jan, Żołnierze generała Kleeberga. Korpus Ochrony Pogranicza w SGO „Polesie”, Warszawa, nakładem autora, 2004, ISBN 8391969312.

  96. Zarys dziejów wojskowości polskiej w latach 1864–1939, pod red. Piotra Staweckiego, Warszawa, Wydawnictwo MON, 1990, ISBN 8311074321.

  97. Żołnierze Korpusu Ochrony Pogranicza i Straży Granicznej – ofiary Zbrodni Katyńskiej, wstęp i redakcja Artur Ochał, opracowanie i wybór Agnieszka Markiewicz–Cybulska, Edward Milewski, Jan Nikołajuk, Artur Ochał, Maria Rubas, Warszawa, Narodowe Centrum Kultury, 2016, ISBN 9788379822263.

 

  1. Artykułu w opracowaniach zbiorowych i czasopismach.

 

  1. Ajnenkiel Andrzej, Geneza KOP – uwarunkowania polityczne [w:] Korpus Ochrony Pogranicza w 70 rocznicę powołania: Materiały z konferencji popularnonaukowej, pod red. Lecha Grochowskiego, Kętrzyn, CSSG w Kętrzynie, 1995, s. 26–30.

  2. Aksamitowski Andrzej, Charakterystyka systemu umocnień stałych wschodniej granicy II Rzeczypospolitej, „Studia i Materiały do Historii Wojskowości”, 1995, t. 37, s. 291–317.

  3. Andrzejewski Roman, Korpus Ochrony Pogranicza, „Świat Inflant: Pismo literacko–naukowe” 2014, nr 12, s, 4–6.

  4. Babula Mirosław, Współpraca KOP z ludnością pogranicza, „Problemy Ochrony Granic: Biuletyn” 2000, nr 11, s. 117–129.

  5. Babula Mirosław, Współpraca KOP z organami administracji państwowej w zakresie stabilizacji społecznej, „Problemy Ochrony Granic: Biuletyn” 2000, nr 13, s. 7–20.

  6. Bartosz Władysław, Na marginesie artykułu o batalionie KOP „Sejny” w kampanii wrześniowej, „Wojskowy Przegląd Historyczny” 1996, nr 1, s. 239.

  7. Bartosz Władysław, Uwagi i uzupełnienia do obsady personalnej 1 Pułku Kawalerii KOP, „Wojskowy Przegląd Historyczny” 1991, nr 3–4, s. 397–398.

  8. Bednarek Leszek, Generał brygady Wilhelm Orlik – Rückemann. Ostatni Dowódca KOP [w:] Z dziejów polskich formacji granicznych 1918 – 1939: Studia i materiały, cz. I, pod red. Bogusława Polaka, Koszalin, Centralny Ośrodek Szkolenia Straży Granicznej, 1998, s. 95–102.

  9. Bednarek Leszek, Organizacja i dyslokacja Korpusu Ochrony Pogranicza w 1938 roku [w:] Z dziejów polskich formacji granicznych 1918 – 1939: Studia i materiały, cz. I, pod red. Bogusława Polaka, Koszalin, Centralny Ośrodek Szkolenia Straży Granicznej, 1998, s. 35–53.

  10. Bednarek Leszek, Polak Bogusław, Ochrona polskiej granicy wschodniej 1918 – 1939 (powstanie – organizacja i działalność Korpusu Ochrony Pogranicza) [w:] Z dziejów polskich formacji granicznych 1918 – 1939: Studia i materiały, t. II, pod red. Bogusława Polaka, Koszalin, Centralny Ośrodek Szkolenia Straży Granicznej, 2002, s. 47–69.

  11. Bieniecki Ireneusz, Pokojowa i wojenna organizacja Flotylli Rzecznej Marynarki Wojennej w Pińsku w latach 1922–1939, „Biuletyn Historyczny Muzeum Marynarki Wojennej”, 2006, nr 21, s. 42–55.

  12. Bieniecki Ireneusz, Przygotowania formacji granicznych do obrony Półwyspu Helskiego w 1939 roku w świetle relacji dowódcy Batalionu KOP „Hel” [w:] Korpus Ochrony Pogranicza: Materiały z konferencji naukowej w 80 – rocznicę powstania Korpusu Ochrony Pogranicza, pod red. Jerzego Prochwicza, Kętrzyn, CSSG w Kętrzynie, 2005, s. 283–288.

  13. Bieniecki Ireneusz, Przygotowania formacji granicznych do obrony Półwyspu Helskiego w 1939 roku w świetle relacji dowódcy batalionu KOP „Hel”, „Rocznik Helski” 2005, nr 3, s. 70–73.

  14. Bieniecki Ireneusz, Przygotowania formacji granicznych do obrony Półwyspu Helskiego w 1939 roku w świetle relacji dowódcy batalionu KOP „Hel”, [w:] „Pomorze w systemie obrony Polski w okresie międzywojennym i po II wojnie światowej: materiały z konferencji w Pomorskiej Akademii Pedagogicznej w Słupsku, pod red. Tadeusza Kmiecika, Słupsk, Pomorska Akademia Pedagogiczna, 2004, s. 95–99.

  15. Bieniecki Ireneusz, Polskie flotylle rzeczne w działaniach bojowych i ochronie granic w latach 1919 – 1991, „Nautologia”, 2004, nr 1–4, s. 52–57.

  16. Bieniecki Ireneusz, Wrzesień Flotylli Rzecznej, „Przegląd Morski”, 1989, nr 9, s. 84–86.

  17. Bieniecki Ireneusz, Wykorzystanie polskich flotylli rzecznych w działaniach bojowych i ochronie granic w latach 1919–1991, „Biuletyn Centralnego Ośrodka Szkolenia Straży Granicznej” 2005, nr 1, s. 96–112.

  18. Biernat Florian, Rola Korpusu Ochrony Pogranicza w ochronie polskiej granicy wschodniej i wojnie obronnej 1939 roku [w:] Szkice z dziejów wojskowych Polski w latach 1918 – 1939, pod red. Benona Miśkiewicza, Poznań, Uniwersytet im. Adama Mickiewicza, 1979, s. 51–102.

  19. Bocheński Waldemar, KOP i Straż Graniczna w wojnie obronnej 1939 roku, „Mówią Wieki” 2017, nr 2 specjalny, s. 74–79.

  20. Bocheński Waldemar, Podróż historyczna na dawne kresy II Rzeczypospolitej, „Problemy Ochrony Granic: Biuletyn” 2013, nr 52, s. 65–74.

  21. Bőhm Tadeusz, 1 Pułk Kawalerii KOP w wojnie obronnej 1939 r., „Wojskowy Przegląd Historyczny” 1989, nr 2, s. 93–113.

  22. Brojek D., Ppor. Jan Bołbott – walczyć do ostatniego tchu, „Biuletyn Informacyjny. Miesięcznik Światowego Związku Żołnierzy Armii Krajowej” 2012, nr 11, s. 57–60.

  23. Bydoń Bartłomiej R., Honoru dochować żołnierskiego– żołnierze KOP w relacji „O organizacji i działaniach bojowych 2. pułku strzelców górskich KOP” autorstwa ppłk Władysława Moykowskiego [w:] Amor patriae nostra lex: Losy funkcjonariuszy i żołnierzy polskich formacji granicznych w czasie II wojny światowej i okresie powojennym, pod red. Anny Gosławskiej–Hryhorczuk, Warszawa–Kętrzyn, CSSG w Kętrzynie, 2008, s. 77–80.

  24. Chłopek Zygmunt, Życie muzyczne w Korpusie Ochrony Pogranicza: Organizacja i osiągnięcia [w:] Korpus Ochrony Pogranicza w 70 rocznicę powołania: Materiały z konferencji popularnonaukowej, pod red. Lecha Grochowskiego, Kętrzyn, CSSG w Kętrzynie, 1995, s. 87–91.

  25. Cienkowski Przemysław, Śladami walk grupy gen. Orlik–Rückemana w rejonie Szacka, 10–13 sierpnia 2001 r., „Przegląd Historyczno–Wojskowy” 2002, nr 1, s. 199–205.

  26. Cieplewicz Mieczysław, Z dziejów Korpusu ochrony Pogranicza w latach 1924 – 1926 [w:] Korpus Ochrony Pogranicza w 70 rocznicę powołania: Materiały z konferencji popularnonaukowej, pod red. Lecha Grochowskiego, Kętrzyn, CSSG w Kętrzynie, 1995, s. 47–49.

  27. Cygan Wiktor Krzysztof, Działania wojenne na Nowogródczyźnie, Wileńszczyźnie i Grodzieńszczyźnie po 17.09.1939 r., „Wojskowy Przegląd Historyczny” 1990, nr 1–2, s. 60–78.

  28. Czajczyński Henryk, Oddziały Korpusu Ochrony Pogranicza w Samodzielnej Grupie Operacyjnej „Polesie” [w:] Korpus Ochrony Pogranicza w 70 rocznicę powołania: Materiały z konferencji popularnonaukowej, pod red. Lecha Grochowskiego, Kętrzyn, CSSG w Kętrzynie, 1995, s. 146–152.

  29. Czajczyński Henryk, Walki samodzielnej Grupy Operacyjnej „Polesie” w obronie granicy wschodniej [w:] Bitwy września 1939 roku: Materiały z VI Seminarium Historyków Polskich Działań Obronnych w 1939 r.: cz. 1. W obronie Kresów Wschodnich, pod red. Bogusława Polaka, Koszalin, Wyższa Szkoła Inżynierska, 1993, s. 130–155.

  30. Czech Leszek, Skład i zadania SGO „Narew” i GO „Grodno” [w:] SGO „Narew” i GO „Grodno” w wojnie obronnej 1939 r.: Materiały konferencji naukowej zorganizowanej w 65 rocznicę wybuchu II wojny światowej, Białystok–Przasnysz, Stowarzyszenie „Formacje Graniczne, Wydawnictwo „Forteca”, 2004, s. 21–24.

  31. Czech Zdzisław, Organizacja i zadania KOP w Polsce w latach 1924 – 1939, „Biuletyn Wojsk Ochrony Pogranicza”, 1963, nr 2.

  32. Czerniakiewicz Jan, Zgajewski Mirosław, Polityka sowieckich władz bezpieczeństwa na ziemiach przyłączonych po 17 września 1939 r. [w:] Korpus Ochrony Pogranicza w 70 rocznicę powołania: Materiały z konferencji popularnonaukowej, pod red. Lecha Grochowskiego, Kętrzyn, CSSG w Kętrzynie, 1995, s. 166–181.

  33. Ćwięk Henryk, O wpływach wywiadu radzieckiego na obszarze Polski w latach trzydziestych, „Szkice Archiwalno – Historyczne”, 2000, nr 2, s. 83–91.

  34. Danielewicz Jerzy, Wyższa kadra dowódcza KOP 1924 – 1939 [w:] Korpus Ochrony Pogranicza w 70 rocznicę powołania: Materiały z konferencji popularnonaukowej, pod red. Lecha Grochowskiego, Kętrzyn, CSSG w Kętrzynie, 1995, s. 31–46.

  35. Danielewicz Krzysztof, Lwowska ekspozytura wywiadu. Działalność Ekspozytury nr 5 we Lwowie w latach 1921–1939, Toruń, 2011, rec. Piotr Kozłowski, Omówienie książki „Lwowska ekspozytura wywiadu. Działalność Ekspozytury nr 5 we Lwowie w latach 1921–1939”, „Biuletyn Centralnego Ośrodka Szkolenia Straży Granicznej” 2012, nr 4, s. 36–40.

  36. Dobosz Stanisław, Święcone i Boże Ciało z żołnierzami Batalionu KOP Berezewicz, „Gronie” 2009, nr 7, s. 39–46.

  37. Dobroński Adam, Mniejszość białoruska a Korpus Ochrony Pogranicza [w:] Korpus Ochrony Pogranicza: Materiały z konferencji naukowej w 80 – rocznicę powstania Korpusu Ochrony Pogranicza, pod red. Jerzego Prochwicza, Kętrzyn, CSSG w Kętrzynie, 2005, s. 125–136.

  38. Dubaj Stanisław, Zarys historii powstania zespołu pomników, miejsca upamiętniania ofiar – żołnierzy Wojska Polskiego poległych w bitwie z Armią Czerwoną pod Wytycznem [w:] Korpus Ochrony Pogranicza: Materiały z konferencji naukowej w 80 – rocznicę powstania Korpusu Ochrony Pogranicza, pod red. Jerzego Prochwicza, Kętrzyn, CSSG w Kętrzynie, 2005, s. 297–304.

  39. Dubiel Paweł, Jak powstał KOP, „Rodowód II”: Biuletyn Informacyjny Stowarzyszenia „Katyń” w Szczecinie 2007, nr 9, s. 27–29.

  40. Dyskant Józef Wiesław, Flotylla Rzeczna Marynarki Wojennej wobec agresji sowieckiej we wrześniu 1939 r., „Wojskowy Przegląd Historyczny”, 1992, nr 3, s. 3–33.

  41. Dzieje organizacji polskich formacji ochrony granic: Od obrony potocznej do II wojny światowej: (Materiały z konferencji z dn. 20.04.2007), pod red. Anny Gosławskiej–Hryhorczuk, Kętrzyn, CSSG w Kętrzynie, 2007, rec. Ireneusza Bienieckiego, Nowe wydawnictwo o ochronie granic „Dzieje formacji ochrony granic” (recenzja książki pt. „Dzieje organizacji polskich formacji ochrony granic”), „Biuletyn Centralnego Ośrodka Szkolenia Straży Granicznej”, 2008, nr 1, s. 17–18.

  42. Falkiewicz Stanisław, Grużalski Franciszek, Stanisław Olechnowicz, Raporty KOP–u, oprac. Hanna Antos, „Karta” 2011, nr 67, s. 31–35.

  43. Filipow Krzysztof, Falerystyka Korpusu Ochrony Pogranicza, „Zeszyty Naukowe Muzeum Wojska”, 2002, nr 15, s. 99–102.

  44. Filipow Krzysztof, Falerystyka Korpusu Ochrony Pogranicza (1926–1939), „Biuletyn Numizmatyczny” 2003, nr 2, s. 139–142.

  45. Filipow Krzysztof, Generał Nikodem [w:] Korpus Ochrony Pogranicza: Materiały z konferencji naukowej w 80 – rocznicę powstania Korpusu Ochrony Pogranicza, pod red. Jerzego Prochwicza, Kętrzyn, CSSG w Kętrzynie, 2005, s. 251–263.

  46. Filipow Krzysztof, Kresowy generał – początki wojskowej kariery, „Zeszyty Naukowe Muzeum Wojska”, 1990, nr 4, s. 115–119.

  47. Firlej Stanisław, Gen. dyw. Henryk Minkiewicz patronem Podlaskiego Oddziału Straży Granicznej [w:] Ślady pamięci: 80 rocznica powstania KOP: Jednodniówka, Warszawa, Stowarzyszenie Weteranów Polskich Formacji Granicznych, 2004, s. 59–60.

  48. Gacek Jarosław, Generał brygady Jan Kruszewski [w:] Z dziejów polskich formacji granicznych 1918 – 1939: Studia i materiały, cz. I, pod red. Bogusława Polaka, Koszalin, Centralny Ośrodek Szkolenia Straży Granicznej, 1998, s. 91–92.

  49. Generałowie polscy w opinii J. Piłsudskiego, oprac. Mieczysław Cieplewicz, „Wojskowy Przegląd Historyczny”, 1966, nr 1, s.

  50. Gnieciak Adam, Akta formacji granicznych z lat 1918–1939 w Archiwum Wojsk Ochrony Pogranicza, „Biuletyn Wojskowej Służby Archiwalnej”, 1972, nr 4, s. 143–191.

  51. Goryński Grzegorz, IV Batalion KOP „Hel”, „Biuletyn Centralnego Ośrodka Szkolenia Straży Granicznej” 2001, nr 3, s. 45–48.

  52. Goryński Grzegorz, Ochrona granicy morskiej w okresie II Rzeczpospolitej [w:] Z dziejów polskich formacji granicznych 1918 – 1939: Studia i materiały, t. II, pod red. Bogusława Polaka, Koszalin, Centralny Ośrodek Szkolenia Straży Granicznej, 2002, s. 77–95.

  53. Goryński Grzegorz, Pułkownik Karol Bacz (1900 – 1984), „Biuletyn Centralnego Ośrodka Szkolenia Straży Granicznej” 2004, nr 2, s. 97–132.

  54. Goryński Grzegorz, Pułkownik Karol Bacz (1900 – 1984), „Przegląd Morski” 2005,  nr 5, s. 9–32.

  55. Goryński Grzegorz, Pułkownik Karol Bacz – żołnierz Legionów Polskich, zasłużony oficer odrodzonego Wojska Polskiego, Korpusu Ochrony Pogranicza, Straży Granicznej II RP – patron Morskiego Oddziału Straży Granicznej [w:] Dzieje organizacji polskich formacji ochrony granic: Od obrony potocznej do II wojny światowej: (Materiały z konferencji z dn. 20.04.2007), pod red. Anny Gosławskiej–Hryhorczuk, Kętrzyn, CSSG w Kętrzynie, 2007, s. 193–230.

  56. Goryński Grzegorz, Rola i miejsce Korpusu Ochrony Pogranicza w walkach z Niemcami na półwyspie Helskim we wrześniu 1939 roku, „Problemy Ochrony Granic: Biuletyn” 2003, nr 26, s. 23–48.

  57. Goryński Grzegorz, Udział Straży Granicznej i Korpusu Ochrony Pogranicza w walkach obronnych na Wybrzeżu we wrześniu 1939 r., „Przegląd Morski” 1995, nr 2, s. 13–27.

  58. Goryński Grzegorz, Udział żołnierzy Korpusu Ochrony Pogranicza w walkach obronnych na Półwyspie Helskim we wrześniu 1939 r. [w:] Korpus Ochrony Pogranicza w 70 rocznicę powołania: Materiały z konferencji popularnonaukowej, pod red. Lecha Grochowskiego, Kętrzyn, CSSG w Kętrzynie, 1995, s. 160–165.

  59. Góryński Marek, 29 baon KOP „Suwałki” – świętuje imieniny Pierwszego Marszałka Polski Józefa Piłsudskiego, „Zeszyty Naukowe Muzeum Wojska” 2003, nr 16, s. 104–106.

  60. Grobelski Wojciech, 1 Pułk Piechoty KOP w walkach pod Jordanowem i Wysoką we wrześniu 1939 r. [w:] „Kampania wrześniowa 1939 roku na Ziemi Jordanowskiej: Prace Komisji Historii Wojskowości” 2003, t. II, s. 75–90.

  61. Grobelski Wojciech, Na straży Kresów, „Polska Zbrojna” 2004, nr 50, s. 35–36.

  62. Grobelski Wojciech, KOP–owskie biografie: Płk. dypl. Janusz Gaładyk (1898 – 1947), „Biuletyn Centralnego Ośrodka Szkolenia Straży Granicznej” 2005, nr 4, 167–170.

  63. Grobelski Wojciech, Działania Pułków KOP w składzie grupy operacyjnej „Bielsko” („Boruta”) we wrześniu 1939 roku, „Biuletyn Centralnego Ośrodka Szkolenia Straży Granicznej” 2002, nr 3/4, s. 130–165.

  64. Grobelski Wojciech, Oficer KOP z duszą artysty [ por Sławomir Lindner], „Biuletyn Centralnego Ośrodka Szkolenia Straży Granicznej” 2015, nr 1, s. 85–98.

  65. Grobelski Wojciech, Pułkownik w st. spocz. Mieczysław Zygmunt – Pro fide et Patria, „Biuletyn Centralnego Ośrodka Szkolenia Straży Granicznej” 2012, nr 1–2, s. 219–244.

  66. Grobelski Wojciech, Wspomnienie o śp. Pułkowniku Janie Sadowskim, „Biuletyn Centralnego Ośrodka Szkolenia Straży Granicznej” 2004, nr 2, s. 172–176.

  67. Grobelski Wojciech, Ze starych albumów… Część I. 9 Batalion KOP „Kleck”, „Biuletyn Centralnego Ośrodka Szkolenia Straży Granicznej” 2006, nr 3, s. 97–101.

  68. Grobelski Wojciech, Ze starych albumów… Część II. 17 Batalion KOP „Dawidgródek”, „Biuletyn Centralnego Ośrodka Szkolenia Straży Granicznej” 2006, nr 4, s. 137–143.

  69. Grochowski Lech, Kontrola ruchu granicznego w II RP, „Studia Prawnoustrojowe”, 2010, t. 11, s. 217–225.

  70. Grochowski Lech, Losy żołnierzy Korpusu Ochrony Pogranicza po 1 września 1939 r. [w:] Korpus Ochrony Pogranicza w 70 rocznicę powołania: Materiały z konferencji popularnonaukowej, pod red. Lecha Grochowskiego, Kętrzyn, CSSG w Kętrzynie, 1995, s. 198–201.

  71. Grochowski Lech, Przemytnicy II Rzeczypospolitej, „Problemy Ochrony Granic: Biuletyn” 1998, nr 7, s. 121–126.

  72. Grochowski Lech, Organizacja ochrony granic II Rzeczypospolitej [w:] Ochrona granic państwa w końcu XX wieku: Materiały z konferencji popularnonaukowej, Kętrzyn, CSSG w Kętrzynie, 1993, s. 33–45.

  73. Grochowski Lech, Zwalczanie przestępczości przemytniczej w okresie II Rzeczpospolitej, „Przegląd Policyjny” 1991, nr 1, s. 40–59.

  74. Grzelak Czesław, Badania nad dziejami Korpusu Ochrony Pogranicza [w:] Ślady pamięci: 80 rocznica powstania KOP: Jednodniówka, Warszawa, Stowarzyszenie Weteranów Polskich Formacji Granicznych, 2004, s. 30–32.

  75. Grzelak Czesław, Rozwinięcie sił Armii Czerwonej do agresji na Polskę we wrześniu 1939 r. [w:] Korpus Ochrony Pogranicza w 70 rocznicę powołania: Materiały z konferencji popularnonaukowej, pod red. Lecha Grochowskiego, Kętrzyn, CSSG w Kętrzynie, 1995, s. 129–134.

  76. Grzelak Czesław, KOP w obronie wschodniej granicy RP, „Wojsko i Wychowanie” 1991, nr 10, s. 43–48.

  77. Grzelak Czesław, Obrona granicy wschodniej Polski przez Korpus Ochrony Pogranicza w 1939 roku na linii strażnic [w:] Dzieje organizacji polskich formacji ochrony granic: Od obrony potocznej do II wojny światowej: (Materiały z konferencji z dn. 20.04.2007), pod red. Anny Gosławskiej–Hryhorczuk, Kętrzyn, CSSG w Kętrzynie, 2007, s. 231–262.

  78. Grzelak Czesław, Przeciw sowieckiej agresji. Ostatnie bitwy Korpusu Ochrony Pogranicza, „Polska Zbrojna” 1996, nr 40, s. 1.

  79. Grzelak Czesław, Walki z Armią Czerwoną nad Słuczą. Żołnierze KOP przyjmują pierwsze uderzenie, „Polska Zbrojna” 1991, nr 38, s. 1.

  80. Grzelak Czesław, Zaskoczenie sowieckie 17 września 1939 r.: Fakty i mity [w:] Korpus Ochrony Pogranicza: Materiały z konferencji naukowej w 80 – rocznicę powstania Korpusu Ochrony Pogranicza, pod red. Jerzego Prochwicza, Kętrzyn, CSSG w Kętrzynie, 2005, s. 183–194.

  81. Grzesiński Maciej, Kresowy obrońca granic – Jan Rubas, „Rocznik Pleszewski” 2011, t. 11, s. 69–76.

  82. Hamerla Andrzej, Generał dywizji Henryk Minkiewicz (1880 – 1940) pierwszy dowódca Korpusu Ochrony Pogranicza [w:] Z dziejów polskich formacji granicznych 1918 – 1939: Studia i materiały, cz. I, pod red. Bogusława Polaka, Koszalin, Centralny Ośrodek Szkolenia Straży Granicznej, 1998, s. 89–90.

  83. Hamerla Andrzej, Historia i struktura organizacyjna kawalerii Korpusu Ochrony Pogranicza [w:] Z dziejów polskich formacji granicznych 1918 – 1939: Studia i materiały, cz. I, pod red. Bogusława Polaka, Koszalin, Centralny Ośrodek Szkolenia Straży Granicznej, 1998, s. 55–58.

  84. Hrychorczuk–Gosławska Anna, Działalność społeczno–kulturalna Korpusu Ochrony Pogranicza [w:] Ślady pamięci: 85. rocznica powołania KOP: 70. rocznica wybuchu II wojny światowej: Jednodniówka nr 3, Warszawa, „Barwa i Broń”, 2009, s. 8–14.

  85. Jabłonowski Marek, Formacja specjalna: Korpus Ochrony Pogranicza 1924–1939,Warszawa, 2002/2003, rec. Ireneusz Bieniecki, Nowa książka o Korpusie Ochrony Pogranicza, „Biuletyn Centralnego Ośrodka Szkolenia Straży Granicznej” 2003, nr 3, s. 116–120.

  86. Jabłonowski Marek, KOP – formacja ochrony granicy wschodniej drugiej Rzeczypospolitej (1924–1939) [w:] Granice Rzeczypospolitej Polskiej (na przestrzeni dziejów, materiały z konferencji naukowej pod red. Zbigniewa B. Kumosia, Warszawa, Wydawnictwo „Comandor”, 2005, s. 43–62.

  87. Jabłonowski Marek, Organizacja i działalność Korpusu Ochrony Pogranicza w walce z przemytem (uwagi wstępne) [w:] Korpus Ochrony Pogranicza w 70 rocznicę powołania: Materiały z konferencji popularnonaukowej, pod red. Lecha Grochowskiego, Kętrzyn, CSSG w Kętrzynie, 1995, s. 71–76.

  88. Jabłonowski Marek, Polityczne i wojskowe przesłanki powołania do życia Korpusu Ochrony Pogranicza w 1924 r. [w:] Korpus Ochrony Pogranicza: Materiały z konferencji naukowej w 80 – rocznicę powstania Korpusu Ochrony Pogranicza, pod red. Jerzego Prochwicza, Kętrzyn, CSSG w Kętrzynie, 2005, s. 21–34.

  89. Jabłonowski Marek, Przegląd stanu zasobów źródłowych i wyników badań dotyczących Korpusu Ochrony Pogranicza (1924–1939), „Niepodległość: Czasopismo poświęcone najnowszym dziejom Polski 2008, t. 58, s. 220–235.

  90. Jabłonowski Marek, Służba Korpusu Ochrony Pogranicza na granicach wschodnich Drugiej Rzeczypospolitej z perspektywy początku XXI wieku [w:] Dzieje organizacji polskich formacji ochrony granic: Od obrony potocznej do II wojny światowej: (Materiały z konferencji z dn. 20.04.2007), pod red. Anny Gosławskiej–Hryhorczuk, Kętrzyn, CSSG w Kętrzynie, 2007, s. 263–281.

  91. Jabłonowski Marek, Zdołbunów – 1937. Sytuacja społeczno – polityczna powiatu w świetle raportu sytuacyjnego komendanta rejonu PW „Wołyń” Korpusu Ochrony Pogranicza [w:] Z dziejów polskich formacji granicznych 1918 – 1939: Studia i materiały, t. 2, pod red. Bogusława Polaka, Koszalin, Centralny Ośrodek Szkolenia SG, 2002, s. 105–147.

  92. Jabłonowski Marek, Polak Bogusław, Polskie formacje graniczne 1924–1939. Przegląd źródeł i literatury, postulaty badawcze, [w:] Granice Rzeczypospolitej Polskiej (na przestrzeni dziejów, pod red. Zbigniewa B. Kumosia, Warszawa, Wydawnictwo „Comandor”, 2005, s. 27–42.

  93. Jabłonowski Marek, Prochwicz Jerzy, Wywiad Korpusu Ochrony Pogranicza 1924–1939, Warszawa 2003/2004, rec. Wywiad Korpusu Ochrony Pogranicza 1924–1939, Marek Jabłonowski, Jerzy Prochwicz, „Acta Poloniae Historica” 2006, t. 93, s. 267.

  94. Jabłoński Krzysztof, Pierścień pamiątkowy Korpusu Ochrony Pogranicza, „Zeszyt Naukowy” Muzeum Wojska Polskiego w Białymstoku, 1998, z. 11, s. 131–132.

  95. Jankowiak Jan, Działalność społeczna Korpusu Ochrony Pogranicza II Rzeczpospolitej, „Biuletyn Centralnego Ośrodka Szkolenia Straży Granicznej” 2005, nr 2, s. 156–160.

  96. Jankowiak Jan, Wspomnienie o pułkowniku Janie Sadowskim, „Biuletyn Centralnego Ośrodka Szkolenia Straży Granicznej” 2006, nr 2, s. 163–165.

  97. Jankowiak Jan, Tarkowska Barbara, Służba duszpasterska w Korpusie Ochrony Pogranicza i Straży Granicznej II i III RP [w:] Ślady pamięci: 15 rocznica powstania Stowarzyszenia Weteranów Polskich Formacji Granicznych: Jednodniówka nr 2, Warszawa, Stowarzyszenie Weteranów Polskich Formacji Granicznych, 2007, s. 42–43.

  98. Janowski Włodzimierz, Źródła do dziejów Korpusu Ochrony Pogranicza w zasobie Archiwum Akt Nowych w Warszawie [w:] Korpus Ochrony Pogranicza w 70 rocznicę powołania: Materiały z konferencji popularnonaukowej, pod red. Lecha Grochowskiego, Kętrzyn, CSSG w Kętrzynie, 1995, s. 202–220.

  99. Jaracz Andrzej, Losy rodzin żołnierzy KOP na Kresach Wschodnich i w głębi ZSRR w latach 1939–1946 [w:] Korpus Ochrony Pogranicza w 70 rocznicę powołania: Materiały z konferencji popularnonaukowej, pod red. Lecha Grochowskiego, Kętrzyn, CSSG w Kętrzynie, 1995, s. 191–197.

  100. Jaroszuk Edward, Dywizjon Żandarmerii Korpusu Ochrony Pogranicza [w:] Korpus Ochrony Pogranicza: Materiały z konferencji naukowej w 80 – rocznicę powstania Korpusu Ochrony Pogranicza, pod red. Jerzego Prochwicza, Kętrzyn, CSSG w Kętrzynie, 2005, s. 63–79.

  101. Jaroszuk Edward, Współdziałanie Żandarmerii Wojskowej z formacjami ochrony granic [w:] Amor patriae nostra lex: Losy funkcjonariuszy i żołnierzy polskich formacji granicznych w czasie II wojny światowej i okresie powojennym, pod red. Anny Gosławskiej–Hryhorczuk, Warszawa–Kętrzyn, CSSG w Kętrzynie, 2008, s. 81–106.

  102. Jaskulski Waldemar, Gen. bryg. Józef Konstanty Olszyna–Wilczyński jako dowódca operacyjny (1927–1935), „Grot. Zeszyty Historyczne poświęcone historii wojska i walk o niepodległość”, 2014, nr 36, s. 15–47.

  103. Jaśkiewicz Andrzej, Przy granicy jest strażnica.., „Jaćwież” 2001, nr 15, s. 37–39.

  104. Jekabsons Eric, Granica łotewsko – polska 1919 – 1939, „Zeszyty Naukowe Muzeum Wojska” 2002, nr 15, s. 85–91.

  105. Jurkowska M., Mundury KOP i Straży Granicznej, „Granica”, 1990, nr 6, s. 14.

  106. Juszkiewicz Tomasz, Uzbrojenie Korpusu Ochrony Pogranicza w pistolety i rewolwery w latach 1924 – 1939, „Biuletyn Centralnego Ośrodka Szkolenia Straży Granicznej” 2003, nr 4, s. 123–133.

  107. Juszkiewicz Tomasz, Uzbrojenie w karabiny i karabinki powtarzalne Korpusu Ochrony Pogranicza w latach 1924 – 1939, „Biuletyn Centralnego Ośrodka Szkolenia Straży Granicznej” 1998, nr 1, s. 55–69.

  108. Kania Leszek, Wkład Korpusu Ochrony Pogranicza w dzieło kodyfikacji wojskowego prawa karnego w II Rzeczpospolitej [w:] Z dziejów polskich formacji granicznych 1918 – 1939: Studia i materiały, t. II, pod red. Bogusława Polaka, Koszalin, COS SG w Koszalinie, 2002, s. 177–180.

  109. Karwat Janusz, KOP w zbiorach byłego Centralnego Państwowego Archiwum Specjalnego Federacji Rosyjskiej [w:] Korpus Ochrony Pogranicza w 70 rocznicę powołania: Materiały z konferencji popularnonaukowej, pod red. Lecha Grochowskiego, Kętrzyn, CSSG w Kętrzynie, 1995, s. 230–231.

  110. Kępa Zbigniew J., Duszpasterstwo batalionu szkolnego KOP w Osowcu, „Problemy Ochrony Granic: Biuletyn” 1999, nr 9, s. 149–156.

  111. Kępa Zbigniew, Duszpasterstwo KOP: Zarys [w:] Korpus Ochrony Pogranicza. Materiały z konferencji naukowej w 80 – rocznicę powstania Korpusu Ochrony Pogranicza, pod red. Jerzego Prochwicza, Kętrzyn, CSSG, 2005, s. 163–176.

  112. Kępa Zbigniew, Dziekan katolicki KOP, „Problemy Ochrony Granic: Biuletyn” 1999, nr 10, s. 143–152.

  113. Kępa Zbigniew, Kapelani formacji granicznych II Rzeczpospolitej, „Problemy Ochrony Granic: Biuletyn” 1998, nr 7, s. 127–134.

  114. Kępa Zbigniew, Kapelani wojskowi II Rzeczypospolitej awansowani na kolejne stopnie wojskowe podczas uroczystości „Katyń pamiętamy, uczcijmy pamięć bohaterów” w dniach 9–10 listopada 2007 roku [w:] Amor patriae nostra lex: Losy funkcjonariuszy i żołnierzy polskich formacji granicznych w czasie II wojny światowej i okresie powojennym, pod red. Anny Gosławskiej–Hryhorczuk, Warszawa–Kętrzyn, CSSG w Kętrzynie, 2008, s. 45–63.

  115. Kępa Zbigniew, Ks. Stanisław Małek – Dziekan Korpusu Ochrony Pogranicza [w:] Dzieje organizacji polskich formacji ochrony granic: Od obrony potocznej do II wojny światowej: (Materiały z konferencji z dn. 20.04.2007), pod red. Anny Gosławskiej–Hryhorczuk, Kętrzyn, CSSG w Kętrzynie, 2007, s. 163–174.

  116. Kępa Zbigniew J., Powinności moralne żołnierza Korpusu Ochrony Pogranicza według „Dziesięciu przykazań żołnierza polskiego” z 1933 roku, „Problemy Ochrony Granic: Biuletyn” 2001, nr 17, s. 155–166.

  117. Kierski Krzysztof Andrzej, Stan badań nad dziejami Korpusu Ochrony Pogranicza, [w:] Korpus Ochrony Pogranicza 1924–1939. Historia i pamięć, Olsztyn, Polskie Towarzystwo Historyczne Oddział w Olsztynie, 2014, s. 11–39.

  118. Kierski Krzysztof Andrzej, Wykaz oficerów Korpusu Ochrony Pogranicza w świetle Rocznika Oficerskiego z 1932 roku, [w:] Korpus Ochrony Pogranicza 1924–1939. Historia i pamięć, Olsztyn, Polskie Towarzystwo Historyczne Oddział w Olsztynie, 2014, s. 73–92.

  119. Kleszczewska Beata, Wojtanowska–Zimoń Aneta, Bohaterowie granic spod Znaku Spadochronowego, „Mówią Wieki” 2017, nr 2 specjalny, s. 80–85.

  120. Knap Józef Piotr, Służba zdrowia Korpusu Ochrony Pogranicza (1924–do mobilizacji 1939), „Biuletyn Centralnego Ośrodka Szkolenia Straży Granicznej” 2007, nr 4, s. 183–213.

  121. Komorowski Jarosław, Ambona Korpusu Ochrony Pogranicza, „Spotkanie z zabytkami” 2008, nr 32, s. 22–23.

  122. Konieczka Robert, Wykorzystanie lotnictwa w Korpusie Ochrony Pogranicza w latach 1936–1939, „Biuletyn Centralnego Ośrodka Szkolenia Straży Granicznej” 2011, nr 1, s. 118–128.

  123. Konopka A., Strażnica w Rutce Tartak, „Polska Zbrojna” 1994, nr 176, s. 3.

  124. Konstankiewicz Andrzej, Ochrona granicy karpackiej Polski w latach 1921–1939, „Płaj” 1998, t. 16, s. 119–133.

  125. Konstankiewicz Andrzej, Uzbrojenie Korpusu Ochrony Pogranicza 1924–1939, „Materiały i Studia Muzealne” 1981, t. 4, s. 244–257.

  126. Korzeń Jerzy, Korpus Ochrony Pogranicza – KOP, „Orzeł Biały” (Londyn) 1996, nr 1527, s. 54–56.

  127. Kossewska Elżbieta, Biuletyn Oświatowo – Propagandowy KOP (1936 – 1939): Analiza prasoznawcza [w:] Korpus Ochrony Pogranicza: Materiały z konferencji naukowej w 80 – rocznicę powstania Korpusu Ochrony Pogranicza, pod red. Jerzego Prochwicza, Kętrzyn, CSSG w Kętrzynie, 2005, s. 289–296.

  128. Kościański Zdzisław, Kawaleria Korpusu Ochrony Pogranicza w latach 1924 – 1939, „Zeszyty Tarnogórskie” 1995, nr 24, s. 20–35.

  129. Kościański Zdzisław, Kawaleria Korpusu Ochrony Pogranicza w latach 1924 – 1939 [w:] Korpus Ochrony Pogranicza w 70 rocznicę powołania: Materiały z konferencji popularnonaukowej, pod red. Lecha Grochowskiego, Kętrzyn, CSSG w Kętrzynie, 1995, s. 52–70.

  130. Kościański Zdzisław, Kawaleria Korpusu Ochrony Pogranicza w latach 1924 – 1939 [w:] Z dziejów polskich formacji granicznych 1918 – 1939: Studia i materiały, t. 1, pod red. Bogusława Polaka, Koszalin, Centralny Ośrodek Szkolenia Straży Granicznej, 1998, s. 41–53.

  131. Kościański Zdzisław, Wychowawcza działalność Korpusu Ochrony Pogranicza w latach 1924–1939 [w:] Z dziejów polskich formacji granicznych 1918 – 1939: Studia i materiały, t. II, pod red. Bogusława Polaka, Koszalin, Centralny Ośrodek Szkolenia Straży Granicznej, 2002, s. 149–156.

  132. Kot Mirosław, Wschodnie umocnienia Rzeczpospolitej: Odcinek „Baranowicze”, „Archeologia wojskowa”, 1994, nr 4, s. 36–41.

  133. Kowalski Włodzimierz, Baon KOP „Sejny” w kampanii wrześniowej 1939 r., „Wojskowy Przegląd Historyczny” 1995, nr 1–2, s. 55–77.

  134. Kowalski Włodzimierz, Boje oddziałów Korpusu Ochrony Pogranicza w kampanii wrześniowej 1939 roku na obszarze województwa białostockiego [w:] SGO „Narew” i GO „Grodno” w wojnie obronnej 1939 r.: Materiały konferencji naukowej zorganizowanej w 65 rocznicę wybuchu II wojny światowej, Białystok–Przasnysz, Stowarzyszenie „Formacje Graniczne, Wydawnictwo „Forteca”, 2004, s. 64–74.

  135. Kowalski Włodzimierz, Hej tam na granicy od Sejn na Podole: Z dziejów 24 Baonu Korpusu Ochrony Pogranicza „Sejny”, Sejny, 1995, rec. Zdzisław Winnicki, Dzieje Baonu KOP „Sejny”, „Wojskowy Przegląd Historyczny” 1996, nr 4, s. 283–284.

  136. Kozłowski Piotr, Polonica do historii formacji granicznych II RP w zasobach Centralnego Państwowego Archiwum Historycznego we Lwowie [w:] Korpus Ochrony Pogranicza: Materiały z konferencji naukowej w 80 – rocznicę powstania Korpusu Ochrony Pogranicza, pod red. Jerzego Prochwicza, Kętrzyn, CSSG w Kętrzynie, 2005, s. 305–316.

  137. Kozłowski Piotr, Powstanie Oddziału Wydzielonego Korpusu Ochrony Pogranicza „Lwów” w świetle zachowanych dokumentów w Centralnym Państwowym Archiwum Historycznym we Lwowie: Geneza, dyslokacja i zadania, „Problemy Ochrony Granic: Biuletyn”, 2014, nr 54, s. 4–40.

  138. Kozłowski Włodzimierz, Pułkownik Józef Pecka – żołnierz i dowódca: dopełnienie "nieznanego" losu (1939–1940), „Acta Universitatis Lodziensis: Folia Historica”, 1998, nr 61, s. 189–210.

  139. Kozłowski Włodzimierz, Pułkownik Józef Pecka – żołnierz i dowódca: Zarys biografii, „Acta Universitatis Lodziensis: Folia Historica”, 1981, nr 7, s

  140. Kralisz Andrzej, Na straży wschodnich rubieży. Biografia ostatniego dowódcy KOP gen. bryg. Wilhelma Orlik – Rűckemanna (1894 – 1986), Warszawa 1999, rec. Bednarek Leszek, Biografia generała brygady Wilhelma Orlik– Rűckemanna – książka, którą warto przeczytać [w:] Z dziejów polskich formacji granicznych 1918 – 1939: Studia i materiały, t. II, pod red. Bogusława Polaka, Koszalin, COS SG w Koszalinie, 2002, s. 267–270.

  141. Kralisz Andrzej, Na straży wschodnich rubieży: Biografia ostatniego dowódcy KOP gen. bryg. Wilhelma Orlik – Rűckemanna (1894 – 1986), Warszawa 1999, rec. Lesiakowski Krzysztof, „Rocznik Łódzki 1999, t. 46, s. 247–249.

  142. Kralisz Andrzej, Na straży wschodnich rubieży: Biografia ostatniego dowódcy KOP gen. bryg. Wilhelma Orlik – Rűckemanna (1894 – 1986), Warszawa 1999, rec. Mordawski Zbigniew, „Rocznik Sądecki” 2003, t. 31, s. 252–253.

  143. Kraśnicka Urszula, Budownictwo Korpusu Ochrony Pogranicza w latach 1924 – 1938, „Zeszyty Naukowe Muzeum Wojska” 2002, nr 15, s. 92–98.

  144. Kraśnicka Urszula, Wizyty biskupa polowego Wojska Polskiego Józefa Gawliny w Korpusie Ochrony Pogranicza, „Zeszyty Naukowe Muzeum Wojska w Białymstoku” 2004, nr 17, s. 109–116.

  145. Kraśnicka Urszula, Mjr Feliks Ksawery Chmielewski, oficer KOP, zastępca dowódcy 42 pułku piechoty, „Zeszyty Naukowe Muzeum Wojska w Białymstoku” 2004, nr 17, s. 213–219.

  146. Kresy w oczach oficerów KOP, wstęp i oprac. Jan Widacki, Katowice 2005, rec. Jerzy Odziemkowski, Na marginesie książki Kresy w oczach oficerów KOP, „Przegląd Historyczno–Wojskowy” 2006, nr 2, s. 217–220.

  147. Kresy w oczach oficerów KOP, wstęp i oprac. Jan Widacki, Katowice 2005, rec. Mieczysław Jerzy Wieliczko, Kresy w oczach oficerów KOP – recenzja, „Zesłaniec”, 2008, nr 36, s. 113–116.

  148. Kresy w oczach oficerów KOP, wstęp i oprac. Jan Widacki, Katowice 2005, rec. O.L., „Acta Poloniae Historica” 2006, t. 94, s. 254.

  149. Kukawski Lesław, Kawaleria Korpusu Ochrony Pogranicza, „Koń Polski” 1998, nr 169, s. 36–39.

  150. Liszewski Karol [Ryszard Szawłowski], Wojna polsko–sowiecka 1939 r., Londyn, 1986, rec. Mieczysława Lipińskiego, Wojna polsko–sowieckiego 1939 r. Karola Liszewskiego w świetle faktów, „Wojskowy Przegląd Historyczny” 1991, nr 2, s. 174–189.

  151. Łach Halina, Działalność kulturalno–oświatowa KOP na Kresach Wschodnich [w:] Korpus Ochrony Pogranicza: Materiały z konferencji naukowej w 80 – rocznicę powstania Korpusu Ochrony Pogranicza, pod red. Jerzego Prochwicza, Kętrzyn, CSSG w Kętrzynie, 2005, s. 101–124.

  152. Łach Wiesław Bolesław, Fortyfikacje odcinka Sarny w wojnie 1939 roku [w:] Korpus Ochrony Pogranicza: Materiały z konferencji naukowej w 80 – rocznicę powstania Korpusu Ochrony Pogranicza, pod red. Jerzego Prochwicza, Kętrzyn, CSSG w Kętrzynie, 2005, s. 195–214.

  153. Łach Wiesław Bolesław, Korpus Ochrony Pogranicza w organizacji ochrony i osłony granicy z Litwą i Łotwą, [w:] Korpus Ochrony Pogranicza 1924–1939. Historia i pamięć, Olsztyn, Polskie Towarzystwo Historyczne Oddział w Olsztynie, 2014, s. 59–72.

  154. Łossowski Piotr, Internowanie żołnierzy polskich na Litwie w latach 1939–1940, „Wojskowy Przegląd Historyczny”, 1995, nr 1–2, s. 55–77.

  155. Łukomski Grzegorz, Polak Bogusław, Źródła do działalności KOP w zasobie Centralnego Archiwum Wojskowego [w:] Korpus Ochrony Pogranicza w 70 rocznicę powołania: Materiały z konferencji popularnonaukowej, pod red. Lecha Grochowskiego, Kętrzyn, CSSG w Kętrzynie, 1995, s. 221–226.

  156. Łukomski Grzegorz, W obronie Wilna i Grodna wschodniej [w:] Bitwy września 1939 roku: Materiały z VI Seminarium Historyków Polskich Działań Obronnych w 1939 r.: cz. 1. W obronie Kresów Wschodnich, pod red. Bogusława Polaka, Koszalin, Wyższa Szkoła Inżynierska, 1993, s. 45–57.

  157. Łukomski Grzegorz, Wybrane problemy związane z obroną granic II Rzeczpospolitej. Geneza i organizacja Straży Granicznej i Korpusu Ochrony Pogranicza [w:] Z dziejów polskich formacji granicznych 1918 – 1939: Studia i materiały, cz. I, pod red. Bogusława Polaka, Koszalin, Centralny Ośrodek Szkolenia Straży Granicznej, 1998, s. 27–34.

  158. Mackiewicz Michał, Okrągłe czapki i peemy. Uzbrojenie i umundurowanie KOP i SG, „Mówią Wieki” 2017, nr 2 specjalny, s. 64–69.

  159. Majer Piotr, Zanim powstał Korpus Ochrony Pogranicza, [w:] Korpus Ochrony Pogranicza 1924–1939. Historia i pamięć, Olsztyn, Polskie Towarzystwo Historyczne Oddział w Olsztynie, 2014, s. 41–58.

  160. Masłoń Andrzej, Rozwój szkolnictwa zawodowego w formacjach ochraniających wschodni i północno – wschodni odcinek granicy Rzeczpospolitej Polskiej w okresie międzywojennym [w:] Z dziejów polskich formacji granicznych 1918 – 1939: Studia i materiały, t. II, pod red. Bogusława Polaka, Koszalin, COS SG w Koszalinie, 2002, s.157–176.

  161. Masłoń Andrzej, Rozwój szkolnictwa zawodowego w formacjach ochraniających wschodni i północno – wschodni odcinek granicy Rzeczpospolitej Polskiej w okresie międzywojennym, „Problemy Ochrony Granicy: Biuletyn” 2001, nr 15, s. 93–112.

  162. Matuszak Zygmunt, Jan II Lachowicz oficer KOP, generał brygady, minister obrony narodowej Rządu II RP na obczyźnie [w:] Dzieje organizacji polskich formacji ochrony granic: Od obrony potocznej do II wojny światowej: (Materiały z konferencji z dn. 20.04.2007), pod red. Anny Gosławskiej–Hryhorczuk, Kętrzyn, CSSG w Kętrzynie, 2007, s. 175–191.

  163. Mierzwiński Zbigniew, Generał Józef Giza – góral z pochodzenia, żołnierz z powołania, „Niepodległość i Pamięć: czasopismo muzealno–historyczne 2006, nr 2, s. 59–64.

  164. Milewski Edward, Bezpieczeństwo poprzez edukację w Korpusie Ochrony Pogranicza [w:] Podstawowe problemy bezpieczeństwa i edukacji dla bezpieczeństwa, t. 1, Dylematy współczesnego bezpieczeństwa, pod red. Barbary Kaczmarczyk, Andrzeja Wawrzusiszyna, Ełk, Mazurski Ośrodek Doskonalenia Nauczycieli w Ełku, 2013, s. 154–173.

  165. Milewski Edward, Doskonalenie zawodowe żołnierzy Korpusu Ochrony Pogranicza, „Biuletyn Centralnego Ośrodka Szkolenia Straży Granicznej” 2011, nr 2, s. 100–113.

  166. Milewski Edward, Działalność kulturalna i  społeczna Korpusu Ochrony Pogranicza, „Problemy Ochrony Granic: Biuletyn” 2009, nr 42, s. 177–186.

  167. Milewski Edward, Szkolnictwo w Korpusie Ochrony Pogranicza, „Mówią Wieki 2017, nr 2 specjalny, s. 55–59

  168. Milewski Edward, Żołnierskie szkoły początkowe w Korpusie Ochrony Pogranicza, Problemy Ochrony Granic: Biuletyn” 2009, nr 41, s. 197–204.

  169. Misiuk Andrzej, Służby specjalne II Rzeczypospolitej; Próba syntezy [w:] Korpus Ochrony Pogranicza w 70 rocznicę powołania: Materiały z konferencji popularnonaukowej, pod red. Lecha Grochowskiego, Kętrzyn, CSSG w Kętrzynie, 1995, s. 111–117.

  170. Z dziejów polskich formacji granicznych 1918–1939. Studia i materiały. Praca zbiorowa pod red. Bogusława Polaka, Koszalin 1998, rec. Miśkiewicz Benon [w:] Z dziejów polskich formacji granicznych 1918 – 1939: Studia i materiały, t. II, pod red. Bogusława Polaka, Koszalin, COS SG w Koszalinie, 2002, s. 265–266.

  171. Moykowski Władysław A., Beskidzki falochron: Wrześniowe walki 2 pułku strzelców górskich Korpusu Ochrony Pogranicza, „Polska Zbrojna: Magazyn Tygodniowy”, 1993, nr 35, s. I.

  172. Mrugała Wiesław, Generał brygady Stanisław Tessaro [w:] Z dziejów polskich formacji granicznych 1918 – 1939: Studia i materiały, t. 1, pod red. Bogusława Polaka, Koszalin, Centralny Ośrodek Szkolenia Straży Granicznej, 1998, s. 93–94.

  173. Nalepa Tadeusz, Z przeżyć poleskich inspektora szwadronów KOP (1932–1934), „Przegląd Kawalerii i Broni Pancernej” 1975, nr 77, s. 485–490.

  174. Niedziela Tadeusz, Działalność organizacji społecznych i instytucji na rzecz upamiętnienia tradycji Korpusu Ochrony Pogranicza [w:] Korpus Ochrony Pogranicza w 70 rocznicę powołania: Materiały z konferencji popularnonaukowej, pod red. Lecha Grochowskiego, Kętrzyn, CSSG w Kętrzynie, 1995, s. 21–25.

  175. Niedziela Tadeusz, Głos w dyskusji [w:] Korpus Ochrony Pogranicza w 70 rocznicę powołania: Materiały z konferencji popularnonaukowej, pod red. Lecha Grochowskiego, Kętrzyn, CSSG w Kętrzynie, 1995, s. 25.

  176. Nowakowski Sebastian, Agresja sowiecka na Polskę 17 września 1939 r. w świetle relacji Jana Orszulaka, [w:] XLIII Międzynarodowe Seminarium Kół Naukowych. Koła naukowe szkołą twórczego działania, Olsztyn, 2014.

  177. Nowakowski Sebastian, Gdyby nawet miał zginąć, będzie tak postępował żeby munduru nie splamić” – słów kilka o śmierci podporucznika rezerwy Wojska Polskiego Władysława Maksima, [w:] „Meritum; Rocznik Koła Naukowego Doktorantów–Historyków Uniwersytetu Warmińsko–Mazurskiego w Olsztynie, Olsztyn 2014,

  178. Nowakowski Sebastian (wstęp i oprac.) Fragment wspomnień kapelmistrza 4. Batalionu KOP „Dederkały” st. sierż. Jana Deręgowskiego, [w:] Korpus Ochrony Pogranicza 1924–1939. Historia i pamięć, Olsztyn, Polskie Towarzystwo Historyczne Oddział w Olsztynie, 2014, s. 93–124.

  179. Nowakowski Sebastian, Nie tylko letni wypoczynek. Rozkazy dzienne Dowództwa Grupy Obozów Letnich Korpusu Ochrony Pogranicza w Rackim Borze (czerwiec–sierpień 1935 r.), [w:] Doktoranckie spotkania z historią, pod red. Krzysztofa Andrzeja Kierskiego, Mateusza Klemperta, Joanny Elżbiety Śliczyńskiej, Olsztyn, Uniwersytet Warmińsko–Mazurski w Olsztynie, 2014, ISBN 9788365171047.

  180. Nowakowski Sebastian, Listy z niewoli (1940–1945) kapitana Stanisława Beraka, [w:] Doktoranckie spotkania z historią, pod red. Krzysztofa Andrzeja Kierskiego, Mateusza Klemperta, Joanny Elżbiety Śliczyńskiej, Olsztyn, Uniwersytet Warmińsko–Mazurski w Olsztynie, 2014, ISBN 9788365171047.

  181. Nowakowski Sebastian, Sowiecka prowokacja – incydent na pograniczu polsko–sowieckim z czerwca 1937 r. w świetle relacji żołnierza Korpusu Ochrony Pogranicza kpr. Władysława Maciejewskiego, [w:] XLIV Międzynarodowe Seminarium Kół Naukowych. Koła naukowe szkołą twórczego działania, Olsztyn, 2015.

  182. Nowakowski Sebastian, „Spokojna granica” – przegląd wybranych zdarzeń na pograniczu polsko–sowieckim oraz polsko–litewskim w świetle czasopisma Żołnierz Polski (nr 38) z dnia 21.09.1930 r, [w:] XLIV Międzynarodowe Seminarium Kół Naukowych. Koła naukowe szkołą twórczego działania, Olsztyn, 2015.

  183. Nowakowski Sebastian, Sprawozdanie z poszukiwań żołnierzy Korpusu Ochrony Pogranicza na Ukrainie w 2015 roku, [w:] „Meritum” 2015, nr 7, s. 221–225.

  184. Nowakowski Sebastian, Zeszyt do teletechniki radiotelegrafisty Korpusu Ochrony Pogranicza Michała Manaja, [w:] „Meritum; Rocznik Koła Naukowego Doktorantów–Historyków Uniwersytetu Warmińsko–Mazurskiego w Olsztynie, Olsztyn, 2016.

  185. Nowakowski Sebastian, St. sierż. KOP Jan Deręgowski (1907–1985) – przyczynek do biografii, [w:] XLIV Międzynarodowe Seminarium Kół Naukowych. Koła naukowe szkołą twórczego działania, Olsztyn, 2015.

  186. O Niepodległą i granice: Korpus Ochrony Pogranicza 1924 – 1939: Wybór dokumentów, Warszawa – Pułtusk, 2001, rec. J/M.G., O Niepodległą i granice: Korpus Ochrony Pogranicza 1924 – 1939: Wybór dokumentów, pod red. Marka Jabłonowskiego, Włodzimierza Janowskiego, Bogusława Polaka, Jerzego Prochwicza, Warszawa – Pułtusk, 2001, „Acta Poloniae Historica” 2003, t. 88, s. 187.

  187. O Niepodległą i granice: Korpus Ochrony Pogranicza 1924 – 1939: Wybór dokumentów, Warszawa – Pułtusk, 2001, rec. J/M.G.; O Niepodległą i granice: Korpus Ochrony Pogranicza 1924 – 1939: Wybór dokumentów, rec. Piotr Stawecki, Korpus Ochrony Pogranicza 1924 – 1939, „Przegląd Historyczno–Wojskowy” 2003, nr 1, s. 207–217.

  188. Ochał Artur, Batalion Korpusu Ochrony Pogranicza „Suwałki” (1927–1939), Suwałki, Muzeum Okręgowe w Suwałkach, 2009, rec. Paweł Skubisz [w:] „Rocznik Augustowsko–Suwalski” 2010, t. X, s. 225–232.

  189. Ochał Artur, Czapka garnizonowa Korpusu Ochrony Pogranicza (1924–1939), „Odkrywca” 2007, nr 3, s. 41–43.

  190. Ochał Artur, Doświadczalne narciarskie ćwiczenia jednostek 6 półbrygady KOP „Grodno” na Suwalszczyźnie w 1929 roku, „Zeszyt Naukowy Muzeum Wojska w Białymstoku” 2006, nr 19, s. 211–219.

  191. Ochał Artur, Działalność kontrwywiadowcza Placówki Wywiadowczej KOP nr 1 „Suwałki”/”Grodno (1929–1939) [w:] Kontrwywiad II RP (1914) 1918–1945 (1948), pod red. Zbigniewa Nawrockiego, Warszawa, Centralny Ośrodek Szkolenia ABW, 2013, s. 161–184.

  192. Ochał Artur, Działalność kontrwywiadowcza Placówki Wywiadowczej KOP nr 1 „Suwałki”/”Grodno (1929–1939) [w:] Sekretna wojna. Z dziejów kontrwywiadu II RP, pod red. Zbigniewa Nawrockiego, Poznań, Wydawnictwo „Zysk i S–ka”, 2014, s. 239–274.

  193. Ochał Artur, Edward Plaskacz – żołnierz i leśnik ze „specjalnym” życiorysem, „Przegląd Leśniczy” 2017, nr 2, s. 16–19.

  194. Ochał Artur, Jeden z tysięcy. Biografia mjr Mariana Kiełczewskiego, oficera Wojska Polskiego i Korpusu Ochrony Pogranicza, zamordowanego przez NKWD w Charkowie w 1940 roku, „Biuletyn Centralnego Ośrodka Szkolenia Straży Granicznej” 2012, nr 1–2, s. 59–70.

  195. Ochał Artur, Kontrwywiadowcze zabezpieczenie ćwiczeń i koncentracji Korpusu Ochrony Pogranicza [w:] Kontrwywiad II RP (1914) 1918–1945 (1948), t. II, pod red. Zbigniewa Nawrockiego, Warszawa, Centralny Ośrodek Szkolenia ABW, 2014, s. 129–156.

  196. Ochał Artur, Kontrwywiadowcze zabezpieczenie ćwiczeń i koncentracji Korpusu Ochrony Pogranicza [w:] Sekretna wojna II. Z dziejów kontrwywiadu II RP (1914) 1918–1945 (1948), t. II, pod red. Zbigniewa Nawrockiego, Poznań, Wydawnictwo „Zysk i S–ka”, 2015, s. 187–228.

  197. Ochał Artur, Korpus Ochrony Pogranicza 1924–1939, „Mówią Wieki” 2017, nr 2 specjalny, s. 48–54.

  198. Ochał Artur, Krajoznawcza działalność Korpusu Ochrony Pogranicza (1924–1939), „Studia i materiały z dziejów krajoznawstwa polskiego” 2016, t. IX, s. 11–36.

  199. Ochał Artur, Major lekarz Stanisław Mickaniewski – sejneński lekarz wojskowy, do końca wierny żołnierskiej przysiędze, „Rocznik Augustowsko–Suwalski” 2014, t. XIV, s. 251–264.

  200. Ochał Artur, Nieznana odznaka Korpusu Ochrony Pogranicza, „Odkrywca” 2012, nr 1, s. 54–55.

  201. Ochał Artur, Nieznany los strzelca Piotra Dwojaka na tle wojennych dziejów Batalionu KOP „Stary Sącz”, dawny „Żytyń”, „Biuletyn Centralnego Ośrodka Szkolenia Straży Granicznej” 2011, nr 4, s. 123–141.

  202. Ochał Artur, Nieznany epizod powstania sejneńskiego w 1919 roku w świetle dokumentów żandarmerii Korpusu Ochrony Pogranicza, „Rocznik Augustowsko–Suwalski” 2006, t. VI, s. 131–137.

  203. Ochał Artur, Ochrona ćwiczeń i koncentracji, jako jedno z zadań służby kontrwywiadowczej organów Wywiadu Korpusu Ochrony Pogranicza [w:] Wywiad i kontrwywiad wojskowy II RP: Studia i materiały z działalności Oddziału II SG WP, t. III, praca zbiorowa pod red. Tadeusza Dubickiego, Łomianki, Wydawnictwo LTW, 2013, s. 83–119.

  204. Ochał Artur, Od powstania wielkopolskiego, przez graniczne strażnice KOP, konspirację w AK do służby w KBW. Historia służby wojskowej ppor. Antoniego Rosik–Rosińskiego ps. „Zenek”, [w:] Bezpieczeństwo Polski w Europie. Historyczne uwarunkowania bezpieczeństwa, praca zbiorowa pod red. Zbigniewa Danielewicza, Jacka Knopka, Michała Polaka, Koszalin 2015, s. 311–330.

  205. Ochał Artur, Oznaka naramienna Przysposobienia Wojskowego KOP, „Biuletyn Numizmatyczny” 2012, nr 2, s. 127–130.

  206. Ochał Artur, Patki i naramienniki mundurów Korpusu Ochrony Pogranicza (1924–1939), „Odkrywca”, 2008, nr 2, s. 55–57.

  207. Ochał Artur, Placówka Wywiadowcza KOP nr 1 „Suwałki”/ „Grodno” (1929–1939) [w:] Wywiad i kontrwywiad wojskowy II RP: Studia i materiały z działalności Oddziału II SG WP, t. I pod red. Tadeusza Dubickiego, Łomianki, Wydawnictwo LTW, 2010, s. 198–236.

  208. Ochał Artur, Plany mobilizacji dywizji KOP "Grodno" z lat 1928–1931 w świetle dokumentów Archiwum Straży Granicznej w Szczecinie, „Grot: Zeszyty Historyczne poświęcone historii wojska i walk o niepodległość” 2008, nr 29, s. 62–87.

  209. Ochał Artur, Plany mobilizacji Pułku Korpusu Ochrony Pogranicza „Suwałki” w świetle dokumentów KOP z lat 1928 – 1931, „Rocznik Augustowsko – Suwalski”, 2005, t. V, s. 53–73.

  210. Ochał Artur, Płk Jan Wójcik – oficer i wychowawca, wieloletni dowódca Batalionu Korpusu Ochrony Pogranicza „Sejny”, „Rocznik Augustowsko–Suwalski” 2011, t. XI, 131–137.

  211. Ochał Artur, Płk Zygmunt Brodowski – jego związki z defensywą przyfrontową (1920–1921) i kontrwywiadem Korpusu Ochrony Pogranicza (1929–1931) [w:] Wywiad i kontrwywiad wojskowy II RP. Studia i materiały z działalności Oddziału II SG WP, t. IV, praca zbiorowa pod red. Tadeusza Dubickiego, Łomianki 2014, s. 107–120.

  212. Ochał Artur, Podoficerowie graniczni Korpusu Ochrony Pogranicza w systemie zabezpieczenia kontrwywiadowczego pogranicza II Rzeczypospolitej, [w:] Kontrwywiad II RP (1914) 1918–1945 (1948), t. II, pod red. Zbigniewa Nawrockiego, Warszawa, Centralny Ośrodek Szkolenia ABW, 2015, s. 209–229.

  213. Ochał Artur, Podpułkownik Michał Osmola, ostatni dowódca batalionów Korpusu Ochrony Pogranicza „Suwałki” i „Sejny” „Almanach Sejneński” 2005, nr 4, s. 500–507.

  214. Ochał Artur, „Politycznie obcy”. Opinie o byłych oficerach Korpusu Ochrony Pogranicza (KOP) w świetle dokumentów weryfikacyjnych z lat 1944–1952 w wojskowych teczkach akt personalnych [w:] Amor patriae nostra lex: Losy funkcjonariuszy i żołnierzy polskich formacji granicznych w czasie II wojny światowej i okresie powojennym, pod red. Anny Gosławskiej–Hryhorczuk, Warszawa–Kętrzyn, CSSG w Kętrzynie, 2008, s. 159–186.

  215. Ochał Artur, Pomnik Józefa Piłsudskiego w Filipowie, „Rocznik Augustowsko–Suwalski” 2007, t. VII, s. 97–100.

  216. Ochał Artur, Pomnik Józefa Piłsudskiego w Filipowie. Społeczna Inicjatywa żołnierzy 29 Batalionu Korpusu Ochrony Pogranicza w Suwałkach (1930), „Biuletyn Centralnego Ośrodka Szkolenia Straży Granicznej” 2006, nr 1, s. 192–198.

  217. Ochał Artur, „Sprawdzić KOP!”. Opinie o byłych oficerach Batalionu KOP „Suwałki” w świetle materiałów weryfikacyjnych z wojskowych teczek akt personalnych [w:] „Politycznie obcy!”: Żołnierze Wojska Polskiego w zainteresowaniu komunistycznego aparatu represji i propagandy w latach 1944–1956 pod red. Bogusława Polaka i Pawła Skubisza, Szczecin, IPN, 2011, s. 29–47.

  218. Ochał Artur, Śmierć na pograniczu: Incydenty graniczne i przypadki śmierci żołnierzy Korpusu Ochrony Pogranicza (KOP) podczas służby granicznej [w:] Ślady pamięci:85. rocznica powołania KOP: 70. rocznica wybuchu II wojny światowej: Jednodniówka nr 3, Warszawa, „Barwa i broń”, 2009, s. 22–32.

  219. Ochał Artur, „Tylko prawda jest ciekawa”: W odpowiedzi Pawłowi Skubiszowi [w:] „Rocznik Augustowsko–Suwalski” 2010, t. X, s. 233–236.

  220. Ochał Artur, Udział 29 baonu KOP „Suwałki” w uroczystościach ku czci i pamięci Marszałka Józefa Piłsudskiego w 1935 i 1936, „Problemy Ochrony Granicy: Biuletyn” 2004, nr 29, s. 105–114.

  221. Ochał Artur, Umundurowanie i odznaki instruktorów oświaty i propagandy KOP–u, „Odkrywca” 2007, nr 4, s. 46–47.

  222. Ochał Artur, Walerian Lemańczyk – Kaszub w służbie Korpusu Ochrony Pogranicza (1934–1936) i obrońca Warszawy we wrześniu 1939 r., „Zeszyty Chojnickie” 2013, nr 28, s. 46–60.

  223. Ochał Artur, Wojenne losy strzelca Piotra Dwojaka na tle dziejów Batalionu KOP „Stary Sącz” (dawny „Żytyń”), „Almanach Muszyny” 2012, s. 113–123.

  224. Ochał Artur, Z wołyńskiego Rokitna, przez syberyjskie gułagi do polskiego Wrocławia. Wspomnienie o życiu i służbie plut. KOP / kpt. Jana Ludowskiego, „Biuletyn Centralnego Ośrodka Szkolenia Straży Granicznej” 2013, nr 3, s. 97–118.

  225. Ochał Artur, Zadania i umundurowanie instruktorów oświaty i propagandy KOP: Przyczynek do historii formacji, „Problemy Ochrony Granic: Biuletyn” 2005, nr 31, s. 97–104.

  226. Ochał Artur, Żołnierski los plutonowego Bartłomieja Gocka, podoficera Batalionu KOP „Snów”, „Biuletyn Centralnego Ośrodka Straży Granicznej” 2010, nr 4, s. 88–102 (sprostowanie w 2011 nr 1, s. 87).

  227. Ochał Artur, Żołnierz z rodzinnego zdjęcia: Znany i nieznany: Poszukiwania śladów służby Franciszka Stokłosy st. sierż. KOP, „Odkrywca” 2009, nr 8, s. 24–28.

  228. Ochał Artur, Frąckiewicz Jarosław, Podwołoczyska. Kresowa mogiła żołnierza KOP, „Odkrywca” 2008, nr 11, s. 36–37.

  229. Ochał Artur, Skubisz Paweł, W poszukiwaniu nowych źródeł do dziejów Korpusu Ochrony Pogranicza: selektywna bibliografia tygodnika "Wiarus" za lata 1930–1939, „Grot. Zeszyty Historyczne poświęcone historii wojska i walk o niepodległość”, Leszno 2010, nr 32/33, s. 165–217.

  230. Oni strzegli granic II Rzeczypospolitej. Relacje i wspomnienia żołnierzy KOP i funkcjonariuszy SG, wybór i oprac. Mirosław Rubas, Warszawa, 2002, rec. Ireneusz Bieniecki, Wspomnienia pograniczników II Rzeczypospolitej, „Biuletyn Centralnego Ośrodka Szkolenia Straży Granicznej” 2003, s. 78–79.

  231. Oni strzegli granic II Rzeczypospolitej. Relacje i wspomnienia żołnierzy KOP i funkcjonariuszy SG, wybór i oprac. Mirosław Rubas, Warszawa, 2002, rec. Ireneusz Bieniecki, Wspomnienia pograniczników II Rzeczypospolitej (recenzja książki pt. „Oni strzegli granic II Rzeczypospolitej. Relacje i wspomnienia”. Wybór i opracowanie Mirosław Jan Rubas), „Przegląd Morski”, 2003, nr 6, s. 86–87.

  232. Oni strzegli granic II Rzeczypospolitej. Relacje i wspomnienia żołnierzy KOP i funkcjonariuszy SG, wybór i oprac. Mirosław Rubas, Warszawa, 2002, rec. Ireneusz Bieniecki, Wspomnienia pograniczników II Rzeczypospolitej (recenzja książki pt. „Oni strzegli granic II Rzeczypospolitej. Relacje i wspomnienia”. Wybór i opracowanie Mirosław Jan Rubas), „Nautologia”, 2003, nr 1–4, s. 115.

  233. Orszulak Jan, Tak się zaczęło: Węgierskiej Górki tragiczny wrzesień [w:] Korpus Ochrony Pogranicza w 70 rocznicę powołania: Materiały z konferencji popularnonaukowej, pod red. Lecha Grochowskiego, Kętrzyn, CSSG w Kętrzynie, 1995, s. 135–138.

  234. Orszulak Jan, Strażnica „Astrahanka”, Strażnica „Trybuchowice”. 17 września 1939 r. na wschodnich rubieżach, „Polska Zbrojna” 1992, nr 190, s. 4.

  235. Ostrowski Roman, Generał brygady Józef Konstanty Olszyna – Wilczyński [w:] Z dziejów polskich formacji granicznych 1918 – 1939: Studia i materiały, t. 1, pod red. Bogusława Polaka, Koszalin, Centralny Ośrodek Szkolenia Straży Granicznej, 1998, s. 103–106.

  236. Paprocki Marek, Prochwicz Jerzy, Korpus Ochrony Pogranicza w planach mobilizacyjnych II Rzeczpospolitej [w:] Korpus Ochrony Pogranicza: Materiały z konferencji naukowej w 80 – rocznicę powstania Korpusu Ochrony Pogranicza, pod red. Jerzego Prochwicza, Kętrzyn, CSSG w Kętrzynie, 2005, s. 177–182.

  237. Pawlak Jerzy, Ostatni klucz eskadry Korpusu Ochrony Pogranicza, „Skrzydlata Polska” 1999, nr 9, s. 16–17.

  238. Pawluczuk Zdzisław, Sport w Wojsku Polskim – jego początki, koncepcje i realizacja [w:] Korpus Ochrony Pogranicza w 70 rocznicę powołania: Materiały z konferencji popularnonaukowej, pod red. Lecha Grochowskiego, Kętrzyn, CSSG w Kętrzynie, 1995, s. 92–102.

  239. Pepłoński Andrzej, Wywiad Korpusu Ochrony Pogranicza (1924 – 1939) [w:] Korpus Ochrony Pogranicza w 70 rocznicę powołania: Materiały z konferencji popularnonaukowej, pod red. Lecha Grochowskiego, Kętrzyn, CSSG w Kętrzynie, 1995, s. 118–128.

  240. Pepłoński Andrzej, Rozpoznanie niemiecko–sowieckiej współpracy wojskowej i politycznej 1918–1939 przez Oddział II Sztabu Głównego WP, „Przegląd Wschodni” 2004, z. 1, s. 47–62.

  241. Pertek Jerzy, Marynarze generała Kleeberga, Warszawa, „Książka i Wiedza”, 1986, rec. Ireneusz Bieniecki, Marynarze generała Kleeberga – Jerzego Pertka (recenzja książki Jerzego Pertka), „Przegląd Morski”, 1986, nr 12, s. 69–70.

  242. Peszkowski Zdzisław, Ziółkowska–Tarkowska Barbara, Zdrojewski Zygmunt, Ksiądz mjr Jan Leon Ziółkowski, kapelan KOP w latach 1930–1937 [w:] Ślady pamięci: 80 rocznica powstania KOP: Jednodniówka, Warszawa, Stowarzyszenie Weteranów Polskich Formacji Granicznych, 2004, s. 52–55.

  243. Pietrykowski Olgierd, KOP bronił wschodniej granicy, „Dziennik Polski i Dziennik Żołnierza” (Londyn) 1997, nr 199, s. 2.

  244. Piotrowski Jacek, Bataliony, kompanie, strażnice KOP–u, „Przegląd Historyczno– Wojskowy”, 2000, nr 3, s. 87–90.

  245. Piwowarski Eugeniusz, Organizacyjne i operacyjne wykorzystanie jednostek Korpusu Ochrony Pogranicza na granicy wschodniej w okresie międzywojennym, „Myśl Wojskowa” 1994, nr 6, s. 107–112.

  246. Piwowarski Eugeniusz, O szkoleniu oficerów rezerwy w Korpusie Ochrony Pogranicza (1938 –1939), „Przegląd Wojsk Lądowych” 2001, nr 1, nr 94–97.

  247. Płoski Tadeusz, Duszpasterstwo wojskowe w II Rzeczypospolitej [w:] Korpus Ochrony Pogranicza: Materiały z konferencji naukowej w 80 – rocznicę powstania Korpusu Ochrony Pogranicza, pod red. Jerzego Prochwicza, Kętrzyn, CSSG w Kętrzynie, 2005, s. 137–176.

  248. Polak Bogusław, Obrona twierdzy brzeskiej we wrześniu 1939 roku wschodniej [w:] Bitwy września 1939 roku: Materiały z VI Seminarium Historyków Polskich Działań Obronnych w 1939 r.: cz. 1. W obronie Kresów Wschodnich, pod red. Bogusława Polaka, Koszalin, Wyższa Szkoła Inżynierska, 1993, s. 76–96.

  249. Pomorski Janusz, Korpus Ochrony Pogranicza w obronie Rzeczypospolitej 1924–1939, Warszawa, 1998, rec. Andrzej Skorek, Pododdziały KOP w kampanii wrześniowej – przyczynek do dziejów formacji, „Biuletyn Centralnego Ośrodka Szkolenia Straży Granicznej” 1999, nr 2, s. 61–63.

  250. Potomski Piotr, Działania wojenne 10 Zmotoryzowanej Brygady Kawalerii I 1 Pułku Korpusu Ochrony Pogranicza w  kampanii od 1 – 7 września 1939 roku, „Biuletyn Centralnego Ośrodka Szkolenia Straży Granicznej” 2002, nr 2, s. 156–160.

  251. Potomski Piotr, Lwowska Ekspozytura Oddziału II Sztabu Głównego i Wywiad Korpusu Ochrony Pogranicza w pierwszej dekadzie po wojnie polsko – sowieckiej, „Biuletyn Centralnego Ośrodka Szkolenia Straży Granicznej” 2004, nr 2, s. 157–171.

  252. Prochwicz Jerzy, Formacje Korpusu Ochrony Pogranicza w 1939 roku, Warszawa 2003, rec. Piotr Cichoracki, Formacje Korpusu Ochrony Pogranicza w 1939 roku, Jerzy R. Prochwicz, „Pamięć i Sprawiedliwość: Biuletyn Komisji Badania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu Instytutu Pamięci Narodowej” 2005, nr 4, s. 435–439.

  253. Prochwicz Jerzy, Korpus Ochrony Pogranicza w przededniu agresji sowieckiej, „Problemy Ochrony Granic: Biuletyn” 1999, nr 10, s. 131–142.

  254. Prochwicz Jerzy, Korpus Ochrony Pogranicza w przededniu agresji sowieckiej, [w:] Polski wrzesień 1939 r. – wojna na dwa fronty, pod red. Henryka Stańczyka, Wyższa Szkoła Pedagogiczna w Kielcach, Filia w Piotrkowie Trybunalskim, 2000, s. 133–141.

  255. Prochwicz Jerzy, Korpus Ochrony Pogranicza w przededniu wojny [w:] Z dziejów polskich formacji granicznych 1918 – 1939: Studia i materiały, t. II, pod red. Bogusława Polaka, Koszalin, COS SG w Koszalinie, 2002, s. 187–207.

  256. Prochwicz Jerzy, Korpus Ochrony Pogranicza w przededniu wojny: cz. I. Powstanie i przemiany organizacyjne KOP do 1939 roku, „Wojskowy Przegląd Historyczny” 1994, nr 3, s. 148–160.

  257. Prochwicz Jerzy, Korpus Ochrony Pogranicza w przededniu wojny: cz. II, Przemiany organizacyjne i przygotowania wojenne KOP w 1939 roku, „Wojskowy Przegląd Historyczny” 1994, nr 4, s. 3–13.

  258. Prochwicz Jerzy, Materiały źródłowe Archiwum Straży Granicznej dotyczące formacji granicznych II Rzeczpospolitej [w:] Korpus Ochrony Pogranicza w 70 rocznicę powołania: Materiały z konferencji popularnonaukowej, pod red. Lecha Grochowskiego, Kętrzyn, CSSG w Kętrzynie, 1995, s. 227–229.

  259. Prochwicz Jerzy, Konstankiewicz Andrzej, Rutkiewicz Jan, Korpus Ochrony Pogranicza 1924–1939, Warszawa 2003, rec. Kukawski Lesław, O barwie Korpusu Ochrony Pogranicza mało i źle, „Arsenał Poznański” 2004, nr 1, s. 60–66.

  260. Prochwicz Jerzy, Powstanie i przemiany organizacyjne wywiadu Korpusu Ochrony Pogranicza [w:] Korpus Ochrony Pogranicza: Materiały z konferencji naukowej w 80 – rocznicę powstania Korpusu Ochrony Pogranicza, pod red. Jerzego Prochwicza, Kętrzyn, CSSG w Kętrzynie, 2005, s. 35–61.

  261. Prochwicz Jerzy, Problematyka etyczna w formacjach granicznych II Rzeczpospolitej, „Problemy Ochrony Granicy: Biuletyn” 2001, nr 18, s. 119–126.

  262. Prochwicz Jerzy, Przemysław Nakoniecznikoff, generał brygady, komendant Okręgu AK Kraków, „Problemy Ochrony Granic: Biuletyn” 1999, nr 10, s. 201–202.

  263. Prochwicz Jerzy, Walki oddziałów KOP na obszarach północno–wschodniej Polski [w:] Z dziejów polskich formacji granicznych 1918 – 1939: Studia i materiały, t. II, pod red. Bogusława Polaka, Koszalin, COS SG w Koszalinie, 2002, s. 209–217.

  264. Prochwicz Jerzy, Walki oddziałów KOP na obszarach północno–wschodniej Polski, „Białoruskie Zeszyty Historyczne” 2000, nr 13, s. 33–44.

  265. Prochwicz Jerzy, Wywiad Korpusu Ochrony Pogranicza (1924–1939), „Problemy Ochrony Pogranicza: Biuletyn” 2002, nr 22, s. 7–39.

  266. Prochwicz Jerzy, Wywiad Korpusu Ochrony Pogranicza w zwalczaniu przemytu /Zarys problemu/, [w:] Wywiad i kontrwywiad wojskowy II RP: Studia i materiały z działalności Oddziału II SG WP, t. III, praca zbiorowa pod red. Tadeusza Dubickiego, Łomianki, Wydawnictwo LTW, 2013, s. 144–161.

  267. Prochwicz Jerzy, Konstankiewicz Andrzej, Rutkiewicz Jan, Korpus Ochrony Pogranicza 1924–1939, Warszawa, 2003, rec. Piotr Kozłowski, „Polska i jej wschodni sąsiedzi” 2005, s. 298–301.

  268. Prochwicz Jerzy, Konstankiewicz Andrzej, Rutkiewicz Jan, Korpus Ochrony Pogranicza 1924–1939, Warszawa, 2003, rec. Arletta Skorek, „Biuletyn Centralnego Ośrodka Szkolenia Straży Granicznej” 2003, nr 3, s. 121–128.

  269. Pruski Zbigniew, Fortyfikacje odcinka umocnionego „Sarny” w kampanii wrześniowej 1939 roku, „Mars. Problematyka i Historia Wojskowości. Studia i Materiały” 2000, nr 9, s. 47–96.

  270. Pruski Zbigniew, Fortyfikacje Polesia, „Spotkania z Zabytkami”, 1996, nr 9, s. 18–21.

  271. Pruski Zbigniew, Komunikacje podziemne w fortyfikacjach Polesia, „Forteca” 1997, nr 1, s. 49–60.

  272. Przybylski Jerzy, Głos w dyskusji: Geneza i zadania KOP [w:] Korpus Ochrony Pogranicza w 70 rocznicę powołania: Materiały z konferencji popularnonaukowej, pod red. Lecha Grochowskiego, Kętrzyn, CSSG w Kętrzynie, 1995, s. 50–51.

  273. Przybylski Jerzy, Udział Marynarki Wojennej w walce o granice Polski i jej współdziałanie z KOP i Strażą Graniczną w ich obronie [w:] Korpus Ochrony Pogranicza w 70 rocznicę powołania: Materiały z konferencji popularnonaukowej, pod red. Lecha Grochowskiego, Kętrzyn, CSSG w Kętrzynie, 1995, s. 153–159.

  274. Radziwonowicz Tadeusz, Z działalności wywiadowczej Korpusu Ochrony Pogranicza, „Zeszyty Naukowe Muzeum Wojska” 1994, nr 8, s. 101–119.

  275. Raginis Jacek, Za cenę życia [w:] Ślady pamięci: 85. rocznica powołania KOP: 70. rocznica wybuchu II wojny światowej: Jednodniówka nr 3, Warszawa, „Barwa i broń”, 2009, s. 39–41.

  276. Ratajczyk Grzegorz, Powstanie i organizacja żandarmerii Korpusu Ochrony Pogranicza, „Mars: Problematyka i Historia Wojskowości”, 2004, nr 17, s. 61–76.

  277. Rekść Leszek, Organizacja i działalność Brygady KOP „Grodno” w latach 1932–1939, „Scriptor: Akademicki Biuletyn Historyczny” 2004, nr 5, s. 143–154.

  278. Rezler Marek, Podpułkownik Nikodem Sulik, dowódca Pułku KOP „Sarny” [w:] Korpus Ochrony Pogranicza w 70 rocznicę powołania: Materiały z konferencji popularnonaukowej, pod red. Lecha Grochowskiego, Kętrzyn, CSSG w Kętrzynie, 1995, s. 103–110.

  279. Roman Wanda Krystyna, Internowanie żołnierzy KOP na Litwie i Łotwie w 1939 roku, [w:] Korpus Ochrony Pogranicza: Materiały z konferencji naukowej w 80 – rocznicę powstania Korpusu Ochrony Pogranicza, pod red. Jerzego Prochwicza, Kętrzyn, CSSG w Kętrzynie, 2005, s. 235–250.

  280. Roman Wanda Krystyna, Internowanie żołnierzy polskich na Litwie. Wrzesień 1939, „Przegląd Historyczno–Wojskowy” 2002, nr 2, s. 49–65.

  281. Romanowska Aneta, Szkice z życia żołnierzy KOP, „Mówią Wieki” 2017, nr 2 specjalny, s. 60–63.

  282. Rubas Maria, Cmentarze, mogiły i nieznane miejsca pochówku poległych i pomordowanych w kampanii obronnej 1939 roku żołnierzy Korpusu Ochrony Pogranicza i Straży Granicznej, [w:] Korpus Ochrony Pogranicza 1924–1939. Historia i pamięć, Olsztyn, Polskie Towarzystwo Historyczne Oddział w Olsztynie, 2014, s. 125–160.

  283. Rubas Maria, Zidentyfikowani żołnierze KOP polegli i pomordowani w kampanii wrześniowej 1939 roku [w:] Ślady pamięci:85. rocznica powołania KOP: 70. rocznica wybuchu II wojny światowej: Jednodniówka nr 3, Warszawa, „Barwa i broń”, 2009, s. 42–99.

  284. Rubas Mirosław Jan, Korpus Ochrony Pogranicza: Katyńska Lista Strat [w:] Korpus Ochrony Pogranicza w 70 rocznicę powołania: Materiały z konferencji popularnonaukowej, pod red. Lecha Grochowskiego, Kętrzyn, CSSG w Kętrzynie, 1995, s. 237–269.

  285. Rubas Mirosław Jan, Lista strat żołnierzy KOP więzionych w obozach sowieckich, „Wojskowy Przegląd Historyczny” 1994, nr 4, s. 401–420.

  286. Rubas Mirosław Jan, Wschodnie pogranicze II Rzeczypospolitej – rys historyczny działalności KOP, „Kresowe stanice” 1998, nr 2/3.

  287. Rubas Mirosław Jan, Czapiewski Jan, Stanisław Marusarz był żołnierzem KOP [w:] Ślady pamięci: 80 rocznica powstania KOP: Jednodniówka, Warszawa, Stowarzyszenie Weteranów Polskich Formacji Granicznych, 2004, s. 56–57.

  288. Rutkiewicz Jan, Żandarmeria Korpusu Ochrony Pogranicza w latach 1924–1939, „Poligon: Jednostki i Formacje”, 2006, nr 3, s. 68–72.

  289. Rymarowicz Leszek, Jak doszło do przywrócenia granicy polsko–węgierskiej w Bieszczadach, „Połoniny” (SKPB Warszawa), 1992, s. 65–101.

  290. Rymaszewski Julian, Generał brygady Ludwik Kmicic – Skrzyński [w:] Z dziejów polskich formacji granicznych 1918 – 1939: Studia i materiały, t. II, pod red. Bogusława Polaka, Koszalin, COS SG w Koszalinie, 2002, s. 233–239.

  291. Sadowski Jan, Wystąpienie Przewodniczącego Społecznego Zespołu Upamiętniania Tradycji Korpusu Ochrony Pogranicza im. gen. Henryka Minkiewicza – Odrowąża [w:] Korpus Ochrony Pogranicza w 70 rocznicę powołania: Materiały z konferencji popularnonaukowej, pod red. Lecha Grochowskiego, Kętrzyn, CSSG w Kętrzynie, 1995, s. 271–272.

  292. Sawoniewski Ludwik, Korpus Ochrony Pogranicza narzędziem polityki kresowej II Rzeczpospolitej, „Zeszyty Naukowe Wojskowej Akademii Politycznej”, 1978, nr 97, s. 106–122.

  293. Skorek Andrzej, Kresowa rodzina, „Biuletyn Centralnego Ośrodka Szkolenia Straży Granicznej” 2004, nr 1, s. 123–131.

  294. Skorek Andrzej, Życiorys łzami pisany, „Biuletyn Centralnego Ośrodka Szkolenia Straży Granicznej” 2007, nr 1, s. 309–316.

  295. Semków Piotr, Kmdr ppor. Zbigniew Braniecki – oficer KOP i Marynarki Wojennej [w:] Amor patriae nostra lex: Losy funkcjonariuszy i żołnierzy polskich formacji granicznych w czasie II wojny światowej i okresie powojennym, pod red. Anny Gosławskiej–Hryhorczuk, Warszawa–Kętrzyn, CSSG w Kętrzynie, 2008, s. 7–30.

  296. Sikorski Witold, Myślistwo w Korpusie Ochrony Pogranicza: Materiał wybrany z dokumentów i wspomnień [w:] Ślady pamięci:85. rocznica powołania KOP: 70. rocznica wybuchu II wojny światowej: Jednodniówka nr 3, Warszawa, „Barwa i broń”, 2009, s. 19–21.

  297. Sikorski Witold, Kopistka „Zaza” [w:] Ślady pamięci:85. rocznica powołania KOP: 70. rocznica wybuchu II wojny światowej: Jednodniówka nr 3, Warszawa, „Barwa i broń”, 2009, s. 18.

  298. Skorek Andrzej, Pododdziały KOP w kampanii wrześniowej: Przyczynek do dziejów formacji [w:] Z dziejów polskich formacji granicznych 1918 – 1939: Studia i materiały, t. II, pod red. Bogusława Polaka, Koszalin, COS SG w Koszalinie, 2002, s. 271–273.

  299. Skrzywan Kazimierz, Wkroczenie Armii Czerwonej do Polski w dniu 17.08.1939 roku, [w:] Napaść sowiecka i okupacja polskich ziem wschodnich (wrzesień 1939), pod red. Józefa Jasnowskiego i Edwarda Szczepanika, [Londyn], Polskie Towarzystwo Naukowe na Obczyźnie, [1984], s. 48–92.

  300. Skubisz Paweł, Gołębie pocztowe w służbie łączności Korpusu Ochrony Pogranicza w latach 1924 – 1939, „Biuletyn Centralnego Ośrodka Szkolenia Straży Granicznej” 2006, nr 2, s. 184–191.

  301. Skubisz Paweł, Operacyjne rozpoznanie kryptonim „Targowica”: Represje komunistyczne wobec żołnierzy Korpusu Ochrony Pogranicza [w:] Amor patriae nostra lex: Losy funkcjonariuszy i żołnierzy polskich formacji granicznych w czasie II wojny światowej i okresie powojennym, pod red. Anny Gosławskiej–Hryhorczuk, Warszawa–Kętrzyn, CSSG w Kętrzynie, 2008, s. 127–158.

  302. Skubisz Paweł, Przyczynek do retrospektywnej bibliografii historycznej – Korpus Ochrony Pogranicza (1924–1939), „Biuletyn Centralnego Ośrodka Szkolenia Straży Granicznej” 2006, nr 3, s. 116–151.

  303. Skubisz Paweł, Psy meldunkowo – śledcze w służbie Korpusu Ochrony Pogranicza w latach 1924 – 1939, „Biuletyn Centralnego Ośrodka Szkolenia Straży Granicznej” 2006, nr 1, s. 199–210.

  304. Skubisz Paweł, Represje wobec żołnierzy Korpusu Ochrony Pogranicza w latach 1939–1965, „In Gremio” 2006, nr 6, s. 27–28.

  305. Skubisz Paweł, Służby Korpus Ochrony Pogranicza w latach 1924 – 1929, „Biuletyn Centralnego Ośrodka Szkolenia Straży Granicznej” 2005, nr 4, s. 206–214.

  306. Skubisz Paweł, Zdrajcy z Targowicy – rozpracowanie obiektowe prowadzone przez Ministerstwo Bezpieczeństwa Publicznego wobec żołnierzy Oddziału II Sztabu Generalnego/Głównego Wojska Polskiego, Żandarmerii, Korpusu Ochrony Pogranicza oraz funkcjonariuszy Straży Granicznej i Policji Pańswtowej, [w:] Między I a IV Rzeczpospolitą. Z dziejów lustracji na ziemiach polskich w XIX i XX wieku, pod red. Maria Korybut–Marciniak, Piotr Majer, Wydawnictwo Uniwersytetu Warmińsko–Mazurskiego, 2009.

  307. Sławoj Zygmunt, Korpus Ochrony Pogranicza w służbie Polsce, „Niepodległość i Pamięć” 1999, nr 1, s. 39–50.

  308. Smaczny Henryk, Księga kawalerii polskiej 1914–1947: Rodowody – barwa – broń, Warszawa 1989, rec. Kukawski Lesław, Jeszcze raz o „Księdze kawalerii polskiej” Henryka Smacznego, „Mars: Problematyka i historia wojskowości” 1994, nr 2, s. 327–348.

  309. Sobiech Krzysztof, Jaśkiewicz Andrzej, W ochronie granicy [w:] Ślady pamięci: 80 rocznica powstania KOP: Jednodniówka, Warszawa, Stowarzyszenie Weteranów Polskich Formacji Granicznych, 2004, s. 63–66.

  310. Sobiech Krzysztof, Jaśkiewicz Andrzej, W ochronie granicy, „Problemy Ochrony Granicy: Biuletyn” 2001, nr 18, s. 179–185.

  311. Sokołowski Marek, Na wrześniowym szlaku 163 Pułku Piechoty rez. [w:] Ślady pamięci: 15 rocznica powstania Stowarzyszenia Weteranów Polskich Formacji Granicznych: Jednodniówka nr 2, Warszawa, Stowarzyszenie Weteranów Polskich Formacji Granicznych, 2007, s. 36–40.

  312. Stawecki Piotr, Korpus Ochrony Pogranicza 1924–1939, „Przegląd Historyczno–Wojskowy” Warszawa, 2003, nr 1, s. 207–217.

  313. Stawecki Piotr, U źródeł powstania Korpusu Ochrony Pogranicza [w:] Korpus Ochrony Pogranicza: Materiały z konferencji naukowej w 80 – rocznicę powstania Korpusu Ochrony Pogranicza, pod red. Jerzego Prochwicza, Kętrzyn, CSSG w Kętrzynie, 2005, s. 11–20.

  314. Stolarski Rafał E., Inspekcja pasa ochronnego nr 5 Korpusu Ochrony Pogranicza w lipcu 1925 roku, „Zbroja: Materiały i źródła do dziejów Wojska Polskiego XIX i XX wieku”, [Warszawa], 1985, t. 1, s. 13–22.

  315. Stolarski Rafał E., Odznaki pamiątkowe Korpusu Ochrony Pogranicza [w:] Korpus Ochrony Pogranicza w 70 rocznicę powołania: Materiały z konferencji popularnonaukowej, pod red. Lecha Grochowskiego, Kętrzyn, CSSG w Kętrzynie, 1995, s. 77–86.

  316. Stolarski Rafał E., Odznaki pamiątkowe Korpusu Ochrony Pogranicza [w:] Z dziejów polskich formacji granicznych 1918 – 1939: Studia i materiały, cz. I, pod red. Bogusława Polaka, Koszalin, Centralny Ośrodek Szkolenia Straży Granicznej, 1998, s. 67–75.

  317. Stolarski Rafał E., Pas ochronny nr 5 Korpusu Ochrony Pogranicza i jego inspekcja w lipcu/sierpniu 1925 roku [w:] Z dziejów polskich formacji granicznych 1918 – 1939: Studia i materiały, t. II, pod red. Bogusława Polaka, Koszalin, Centralny Ośrodek Szkolenia SG, 2002, s. 97–103.

  318. Suchcitz Andrzej, Korpus Ochrony Pogranicza [w:] Napaść sowiecka i okupacja polskich ziem wschodnich (wrzesień 1939), pod red. Józefa Jasnowskiego i Edwarda Szczepanika, [Londyn], Polskie Towarzystwo Naukowe na Obczyźnie, [1984], s. 20–23.

  319. Szawłowski Ryszard, 55 rocznica 17 września 1939: Korpus Ochrony Pogranicza w walkach z agresją sowiecką 1939 roku [w:] Korpus Ochrony Pogranicza w 70 rocznicę powołania: Materiały z konferencji popularnonaukowej, pod red. Lecha Grochowskiego, Kętrzyn, CSSG w Kętrzynie, 1995, s. 139–145.

  320. Szawłowski Ryszard (Karol Liszewski), Wojna polsko–sowiecka 1939, Warszawa, 1995, rec. Jerzy Prochwicz, Uwagi do problematyki KOP–u w „Wojnie polsko–sowieckiej” Ryszarda Szawłowskiego, „Wojskowy Przegląd Historyczny” 1996, nr 3, s. 304–306.

  321. Szawłowski Ryszard, W odpowiedzi Panu Jerzemu Prochwiczowi, „Wojskowy Przegląd Historyczny” 1997, nr 1–2, s. 356–359.

  322. Szczepański Andrzej, Bitwy i potyczki z Armią Czerwoną na terenach nadbużańskich w rejonie Włodawy na przełomie września i października 1939, „Zeszyty Muzealne Muzeum Pojezierza Łęczycko – Włodawskiego we Włodawie”, 2001, t. 11, s. 5–20.

  323. Szczepański Kajetan, Batalion szkolny (1928 – 1930) i Centralna Szkoła Podoficerska KOP (1931 – 1933), „Problemy Ochrony Granic: Biuletyn” 2001, nr 15, s. 7–32.

  324. Szczepański Kajetan, Centralna Szkoła Podoficerska Korpusu Ochrony Pogranicza [w:] Korpus Ochrony Pogranicza: Materiały z konferencji naukowej w 80 – rocznicę powstania Korpusu Ochrony Pogranicza, pod red. Jerzego Prochwicza, Kętrzyn, CSSG w Kętrzynie, 2005, s. 81–100.

  325. Szczepański Kajetan, Ochrona granicy wschodniej w latach 1918–1924: transformacje struktur formacji granicznych po odzyskaniu niepodległości, „Zeszyty Naukowe Muzeum Wojskowego w Białymstoku”, 2008, t. 18, s. 32–44.

  326. Szewczyk Andrzej, Rygiel obronny z 1939 r. w Krzyżowej i Przyborowie, „Karta Groni” (Żywiec), 1995, nr 18, s. 112–114.

  327. Szubański Rajmund, Bataliony, kompanie, strażnice KOP, „Wojskowy Przegląd Historyczny” 1993, nr 3, s. 275–278.

  328. Szubański Rajmund, Korpus Ochrony Pogranicza w obronie granicy wschodniej [w:] Bitwy września 1939 roku: Materiały z VI Seminarium Historyków polskich działań obronnych w 1939 r.: cz. 1; W obronie Kresów Wschodnich, pod red. Bogusława Polaka, Koszalin, Wyższa Szkoła Inżynierska, 1993, s. 29–44.

  329. Szubański Rajmund, Krótki zarys działań wojskowych na wschodnich terenach II Rzeczpospolitej we wrześniu 1939 roku, „Wojskowy Przegląd Historyczny”, 1989, nr 3, s. 298–325.

  330. Tarkowska Barbara, Wspomnienia o księdzu Janie Leonie Ziółkowskim – kapelanie polowym brygady KOP „Podole”, „Problemy Ochrony Granic: Biuletyn” 2005, nr 30, s. 117–124.

  331. Tarkowska Barbara, Wspomnienia o księdzu Janie Leonie Ziółkowskim – kapelanie polowym brygady KOP „Podole”, rec. Roman Sławiński, Słów kilka na temat artykułu Barbary Tarkowskiej pt. Wspomnienia o księdzu Janie Leonie Ziółkowskim kapelanie polowym Brygady KOP „Podole”, „Problemy Ochrony Granic: Biuletyn” 2005, nr 31, s. 151–152.

  332. Techman Ryszard, Źródła do dziejów KOP w zasobie archiwalnym Archiwum Straży Granicznej w Szczecinie [w:] Korpus Ochrony Pogranicza: Materiały z konferencji naukowej w 80 – rocznicę powstania Korpusu Ochrony Pogranicza, pod red. Jerzego Prochwicza, Kętrzyn, CSSG w Kętrzynie, 2005, s. 265–282.

  333. Truchan Radosław, Włodarek Kamila, Powstanie Korpusu Ochrony Pogranicza, będącego elementem systemu bezpieczeństwa II Rzeczypospolitej, „Biuletyn Centralnego Ośrodka Szkolenia Straży Granicznej” 2012, nr 4, s. 122–141.

  334. Trzeciakowska Sylwia, Wystawa „Formacje graniczne Polski Północno – Wschodniej 1918 – 1939” w Muzeum Wojska w Białymstoku, „Zeszyty Naukowe Muzeum Wojska w Białymstoku”, 2002, nr 15, s. 146–149.

  335. Tucholski Jędrzej, Żołnierze KOP w obozach jenieckich w ZSRR 1939 – 1941 [w:] Korpus Ochrony Pogranicza w 70 rocznicę powołania: Materiały z konferencji popularnonaukowej, pod red. Lecha Grochowskiego, Kętrzyn, CSSG w Kętrzynie, 1995, s. 182–190.

  336. Tuszyński Kazimierz, Ogólna charakterystyka postaw i wartości żołnierza Korpusu Ochrony Pogranicza, „Nasza Służba” 2004, nr 11, s. 9–10.

  337. Tym Wacław, Przygotowania do obrony i lądowa obrona polskiego wybrzeża morskiego 1 – 19 wrzesień 1939, „Wojskowy Przegląd Historyczny”, 1957, nr 2, s. 197–228; nr 3, s. 180–201; nr 4, s. 201–230; 1958, nr 1, s. 359–395; nr 2, s. 203–258.

  338. Wawryniuk Andrzej, Korpus Ochrony Pogranicza i jego rola w zagwarantowaniu bezpieczeństwa zewnętrznego Rzeczypospolitej Polskiej w okresie międzywojennym, [w:] Szkoła Rycerska Kadetów Jego Królewskiej Mości i Rzeczypospolitej, pod red. Waldemara Bednaruka, Kamila Jaszczuka, Lublin, Towarzystwo Naukowe Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego Jana Pawła II, 2016, s. 277–282.

  339. Wasilewski Marcin, O wypracowaniach pisemnych żandarmów z Dywizjonu Żandarmerii Korpusu Ochrony Pogranicza z lat 1938–1939, „Kwartalnik Opolski” 2012, nr 1, s. 59–69.

  340. Wasilewski Marcin, Żandarmi na Kresach – Dywizjon Żandarmerii Korpusu Ochrony Pogranicza, „Biuletyn Centralnego Ośrodka Szkolenia Straży Granicznej” 2014, nr 1, s. 73–82.

  341. Wąsowski Artur, Czuchryta Krzysztof, Odcinek umocniony „Sarny”, „Biuletyn Centralnego Ośrodka Szkolenia Straży Granicznej”, 2008, nr 1, s. 124–129.

  342. Widacki Jan, Wywiad litewski w latach trzydziestych XX wieku jako przeciwnik wywiadu Korpusu Ochrony Pogranicza, „Wojskowy Przegląd Historyczny” 1995, nr. 3–4, s. 85–94.

  343. Widacki Stanisław Jan, Wywiad litewski w latach trzydziestych XX wieku jako przeciwnik wywiadu Korpusu Ochrony Pogranicza, rec. W.M., Wywiad litewski w latach trzydziestych XX wieku jako przeciwnik wywiadu Korpusu Ochrony Pogranicza, „Acta Poloniae Historica”, 1997, t. 76, s. 259.

  344. Widacki Jan, Korpus Ochrony Pogranicza (1924–1939) – formacje ochrony granic oraz ochrony porządku i bezpieczeństwa we wschodnim pasie przygranicznym, „Bezpieczeństwo: Teoria i praktyka”, 2008, nr 1–2, s. 285–296.

  345. Wielgus Jacek, Odnaleźliśmy mogiły KOP na Ukrainie, wywiad Roberta Wita Wyrostkiewicza, „Nasza Polska” 2014, nr 7, s. 15.

  346. Wielhorski Janusz, Materiały do historii kawalerii KOP, „Przegląd Kawalerii i Broni Pancernej” 1975, nr 77, s. 413–423.

  347. Winnicki Zdzisław J., Uwagi do artykułu o Batalionie KOP „Sejny”, „Wojskowy Przegląd Historyczny” 1996, nr 2, s. 246–247.

  348. Włodarkiewicz Wojciech, Napad na Stołpce, „Polska Zbrojna” 2002, nr 7, s. 37.

  349. Włodarkiewicz Wojciech, Oddziały Korpusu Ochrony Pogranicza na przedmościu rumuńskim 1939 roku [w:] Korpus Ochrony Pogranicza: Materiały z konferencji naukowej w 80 – rocznicę powstania Korpusu Ochrony Pogranicza, pod red. Jerzego Prochwicza, Kętrzyn, CSSG w Kętrzynie, 2005, s. 215–234.

  350. Włodarkiewicz Wojciech, Wywiad Korpusu Ochrony Pogranicza w 1939 r., „Przegląd Wojsk Lądowych” 2000, nr 12, s. 87–92.

  351. Wojtczak Janusz, Organizacja służby wywiadowczej w Korpusie Ochrony Pogranicza w latach 1924 – 1931, „Przegląd Policyjny”, 1991, nr 1, s. 69–76.

  352. Wojsko Polskie: II wojna światowa: Żołnierz Korpusu Ochrony Pogranicza, Warszawa, 2009, nr 13, ISBN 9788374489386.

  353. Wojtyś Apolinary, 70. rocznica objęcia przez KOP straży na Wschodzie, „Polska Zbrojna” 1994, s. 235.

  354. Woźny Aleksander, Bezpieczeństwo ziem wschodnich II RP w relacji kpt. Zygmunta Kosiora z Placówki wywiadu nr 9 „Tarnopol” Korpusu Ochrony Pogranicza [w:] Sukcesy i porażki wywiadu polskiego 1918–1945, po red. Roberta Majznera, Częstochowa, Wydawnictwo Akademii im. Jana Długosza, 2014, s. 117–136.

  355. Zaręba Andrzej, Korpus Ochrony pogranicza w boju, „Komandos” 2005, nr 9, s. 81–83.

  356. Ziółkowska–Tarkowska Barbara, Katyńczyk AM 487: Wspomnienie o ks. kapelanie Ziółkowskim, Warszawa, 2004, rec. Jacek Skalski, B. Ziółkowska–Tarkowska, Katyńczyk AM 487: Wspomnienie o ks. kapelanie Ziółkowskim, Warszawa, 2004, „Problemy Ochrony Granic: Biuletyn” 2005, nr 30, s. 175–176.

  357. Żarkowski Paweł, W służbie II Rzeczypospolitej: KOP, „Polska Zbrojna” 1996, nr 136, s. 9.

  358. Żerański S., Podróż historyczno – wojskowa śladami walk SGO „Polesie” i oddziałów KOP–u, „Wojskowy Przegląd Historyczny”, 1996, nr 3, s. 288–289.

1 P. Skubisz, Przyczynek do retrospektywnej bibliografii historycznej – Korpus Ochrony Pogranicza (1924-1939), „Biuletyn Centralnego Ośrodka Szkolenia Straży Granicznej” 2006, nr 3.

2 M. Jabłonowski, Przegląd stanu zasobów źródłowych i wyników badań dotyczących Korpusu Ochrony Pogranicza (1924-1939), „Niepodległość. Czasopismo poświęcone najnowszym dziejom Polski” 2008, t. 58.

3 Znacznej pomocy udzielili autorom pracownicy Informacji Naukowej Centralnej Biblioteki Wojskowej. Ponadto wykorzystano m.in. wyszukiwarki internetowe: Biblioteki Narodowej http://alpha.bn.org.pl/ oraz http://mak.bn.org.pl/; Centralnej Biblioteki Wojskowej http://opac.cbw.pl/; Muzeum Historii Polski http://www.bazhum.pl/.

4 Muzeum Polskich Formacji Granicznych: www.muzeumsg.pl, zakładka: publikacje.

5 Największa kolekcja akt KOP znajduje się w zasobie Archiwum Straży Granicznej (dalej: ASG) w Szczecinie, które przejęło ją po dawnym Archiwum Wojsk Ochrony Pogranicza (WOP). Mimo, że dokumenty te od wielu lat były udostępniane historykom, dopiero w ostatnich latach Zespół KOP (1899 j.a - 24,6 m.b.) został od nowa opracowywany i zinwentaryzowany.

  1. Ponadto duży zbiór dokumentów KOP przechowywany jest w Centralnym Archiwum Wojskowym (CAW) w Warszawie-Rembertowie. Niestety zdeponowane tam materiały nie stanowią jednej, wyodrębnionej całości i znajdują się w różnych zespołach m.in. w aktach Generalnego Inspektora Sił Zbrojnych, oddziałów Sztabu Głównego (Generalnego), departamentów Ministerstwa Spraw Wojskowych, dowództw broni i służb, a także w aktach wielkich jednostek armii oraz aktach personalnych. Ponadto w zasobie CAW przechowywany jest również duży zbiór kopii dokumentów dotyczących KOP odnalezionych przez Wojskową Komisję Archiwalną w archiwach rosyjskich, litewskich, białoruskich i ukraińskich. Liczne dokumenty dotyczące KOP przechowywane są także w Archiwum Akt Nowych w Warszawie, a rozproszone dokumenty znajdziemy także w archiwach państwowych m.in. w Białymstoku i Suwałkach. Spośród archiwów zagranicznych przechowujących dokumenty KOP, należy wymienić m.in. Centralne Państwowe Archiwum Specjalne Federacji Rosyjskiej w Moskwie oraz Centralne Archiwum Państwowe w Wilnie. Zob. J. Prochwicz, Materiały źródłowe Archiwum Straży Granicznej dotyczące formacji granicznych II Rzeczpospolitej [w:] Korpus Ochrony Pogranicza w 70 rocznicę powołania, pod red. L. Grochowskiego, Kętrzyn 1995; R. Techman, Źródła do dziejów KOP w zasobie archiwalnym Archiwum Straży Granicznej w Szczecinie [w:] Korpus Ochrony Pogranicza. Materiały z konferencji naukowej w 80 – rocznicę powstania Korpusu Ochrony Pogranicza, pod red. J. Prochwicza, Kętrzyn 2005; G. Łukomski, B. Polak, Źródła do działalności KOP w zasobie Centralnego Archiwum Wojskowego [w:] Korpus Ochrony Pogranicza w 70 rocznicę.., op. cit.; W. Janowski, Źródła do dziejów Korpusu Ochrony Pogranicza w zasobie Archiwum Akt Nowych w Warszawie [w:] Korpus Ochrony Pogranicza w 70 rocznicę.., op. cit.; J. Karwat, KOP w zbiorach byłego Centralnego Państwowego Archiwum Specjalnego Federacji Rosyjskiej [w:] Korpus Ochrony Pogranicza w 70 rocznicę.., op. cit.

6 A. Ajnenkiel, Geneza KOP- uwarunkowania polityczne [w:] Korpus Ochrony Pogranicza w 70 rocznicę.., op. cit.

7 M. Jabłonowski, Formacja specjalna. Korpus Ochrony Pogranicza 1924-1939, Warszawa, 2002/2003; M. Jabłonowski, J. Prochwicz, Wywiad Korpusu Ochrony Pogranicza 1924-1939, Warszawa, 2003/2004.

8 Polskie formacje graniczne 1918-1939. Straż Graniczna 1918-1939. Dokumenty organizacyjne. Wybór źródeł, t. 1, wstęp, wybór i oprac. B. Polak, Koszalin, 1999; Polskie formacje graniczne 1918-1939. Straż Graniczna 1928-1939, Dokumenty organizacyjne. Wybór źródeł, t. 2, wstęp, wybór i oprac. M. Jabłonowski, B. Polak, Koszalin, 1999; O Niepodległą i granice. Korpus Ochrony Pogranicza 1924-1939. Wybór dokumentów, t. 4, wstęp M. Jabłonowski, współpraca J. Prochwicz, oprac., wybór i przygotowanie M. Jabłonowski, W. Janowski, B. Polak, J. Prochwicz, Warszawa-Pułtusk, 2001; Kresy w oczach oficerów KOP, wstęp i oprac. J. Widacki, Katowice, 2005; Działalność oficerów wywiadowczych w batalionach Korpusu Ochrony Pogranicza w świetle meldunków sytuacyjnych Dowództwa KOP z 1925 roku. Wybór dokumentów, wstęp i oprac. P. Skubisz, „Grot. Zeszyty Historyczne”, 2007, z. 28; Instrukcja służby Korpusu Ochrony Pogranicza, wstęp i oprac. Paweł Skubisz, Warszawa, 2010.

9 Agresja sowiecka na Polskę w świetle dokumentów. 17 września 1939, t. 1, Geneza i skutki agresji, pod red. E. Kozłowskiego, Warszawa 1994; t. 2, Działania wojsk Frontu Ukraińskiego, pod red. S. Jaczyńskiego, Warszawa 1996; t. 3, Działania wojsk Frontu Białoruskiego, pod red. Cz. Grzelaka, Warszawa 1995; Dziennik działań bojowych Frontu Białoruskiego we wrześniu 1939 roku, wstęp i oprac. Cz. Grzelaka, Warszawa 1998.

10 Wspomnienia nie tylko o Pułku KOP „Sarny”. Reprinty i przedruki, tekst wybór H. Dąbrowski, Warszawa, 2001; Oni strzegli granic II Rzeczpospolitej. Relacje i wspomnienia żołnierzy KOP i funkcjonariuszy SG, wybór i oprac. M. Rubas, Warszawa, 2002; B. Tarkowska, Brygada KOP „Podole” w relacjach i wspomnieniach 1924-1939, Warszawa, 2007.

11 Artykuły dotyczące KOP zamieszczone na łamach pisma podoficerów wojska „Wiarusa”, zostały zestawione przez: A. Ochał, P. Skubisz, W poszukiwaniu nowych źródeł do dziejów Korpusu Ochrony Pogranicza: Selektywna bibliografia tygodnika "Wiarus" za lata 1930-1939, „Grot. Zeszyty Historyczne”, 2010, nr 32/33.

12 Na przykład: E. Hinterhoff, Zagadnienie ochrony pogranicza, „Bellona”, 1925, nr 2; T. Nalepa, Kawaleria Korpusu Ochrony Pogranicza, „Przegląd Kawaleryjski”, 1933, nr 4-5.

13 E. Kozłowski, Wojsko Polskie 1936-1939. Próby modernizacji i rozbudowy, Warszawa, 1964.

14 Z. Czech, Organizacja i zadania Korpusu Ochrony Pogranicza 1924-1939, Poznań, brak daty; E. Bielicz, Organizacja i zadania Korpusu Ochrony Pogranicza w okresie XX-lecia międzywojennego, Poznań, 1968; F. Biernat, Korpus Ochrony Pogranicza. Jego powstanie i działalność w latach 1924-1939, Poznań, 1975; L. Sawoniewski, Korpus Ochrony Pogranicza w latach 1924-1939, Warszawa, 1975; Z. Czech, Organizacja i zadania KOP w Polsce w latach 1924- 1939, „Biuletyn Wojsk Ochrony Pogranicza”, 1963, nr 2/22; F. Biernat, Rola Korpusu Ochrony Pogranicza w ochronie polskiej granicy wschodniej i wojnie obronnej 1939 roku [w:] Szkice z dziejów wojskowych Polski w latach 1918- 1939, pod red. B. Miśkiewicza, Poznań, 1979, s. 51-102; L. Sawoniewski, Korpus Ochrony Pogranicza narzędziem polityki kresowej II Rzeczpospolitej, „Zeszyty Naukowe Wojskowej Akademii Politycznej” 1978, nr 97.

15 H. Dominiczak, Ochrona granicy wschodniej w latach 1919-1939. (Z dziejów formacji granicznych), ASW [Akademia Spraw Wewnętrznych] Katedra Historii i Archiwistyki, Warszawa, 1983; idem, Granica wschodnia Rzeczypospolitej Polskiej w latach 1919-1939, Warszawa, 1992.

16 Idem, Granica polsko-niemiecka 1919-1939, Warszawa, 1975; idem, Granica państwa i ich ochrona na przestrzeni dziejów 966-1996, Warszawa, 1997.

17 Przykładowo: S. Jankowicz, Żandarmeria KOP, „Przegląd Kawalerii i Broni Pancernej”, Londyn, 1967, nr 46; K. Draczyński, Kawaleria Korpusu Ochrony Pogranicza, „Przegląd Kawalerii i Broni Pancernej”, Londyn, 1968, nr 50.

18 A. Suchcitz, Korpus Ochrony Pogranicza, [w:] Napaść sowiecka i okupacja polskich Ziem Wschodnich (wrzesień 1939), red. J. Jasnowski, Londyn, 1986; K. Liszewski [R. Szawłowski], Wojna polsko-sowiecka 1939, Londyn, 1986.

19 H. Dominiczak, Granica wschodnia.., op. cit.; A. Ajnenkiel, Geneza KOP.., op. cit.; M. Jabłonowski, Polityczne i wojskowe przesłanki powołania do życia KOP w 1924 [w:] Korpus Ochrony Pogranicza. Materiały z konferencji naukowej w 80-rocznicę powstania Korpusu Ochrony Pogranicza, pod red. J. Prochwicza, Kętrzyn, 2005; P. Stawecki, U źródeł powstania KOP [w:] Korpus Ochrony Pogranicza. Materiały z.., op. cit.; J. Prochwicz, Korpus Ochrony Pogranicza w przededniu wojny. Powstanie i przemiany organizacyjne KOP do 1939 roku, „Wojskowy Przegląd Historyczny” (dalej jako: „WPH”) 1994, nr 3; L. Bednarek, Organizacja i dyslokacja Korpusu Ochrony Pogranicza w 1938 [w:] Z dziejów polskich formacji granicznych 1918-1939: Studia i materiały, t. 1, pod red. B. Polaka, Koszalin, 1998; R. Szubański, Bataliony, kompanie, strażnice KOP, „WPH” 1993, z. 3; J. Piotrowski, Bataliony, kompanie, strażnice KOP-u, „Przegląd Historyczno-Wojskowy” (dalej jako: „PHW”) 2000, nr 3.

20 M. Jabłonowski, J. Prochwicz, Wywiad Korpusu.., op. cit.; A. Pepłoński, Wywiad polski na ZSRR 1921-1939, Warszawa, 1996; idem, Kontrwywiad II Rzeczpospolitej, Warszawa, 1998; A. Misiuk, Służby specjalne II Rzeczypospolitej, Warszawa, 1998; J. Prochwicz, Powstanie i przemiany organizacyjne wywiadu KOP [w:] Korpus Ochrony Pogranicza. Materiały.., op. cit.; A. Krzak, Kontrwywiad wojskowy II Rzeczypospolitej przeciwko radzieckim służbom specjalnym 1921-1939, Toruń, 2007; J. Widacki, Wywiad litewski w latach trzydziestych XX wieku jako przeciwnik wywiadu Korpusu Ochrony Pogranicza, „WPH” 1995, z. 3-4; T. Gajownik, Tajny front niewypowiedzianej wojny. Działalność polskiego wywiadu wojskowego na Litwie w latach 1921-1939, Warszawa, 2010; idem, Ekspozytura Oddziału II Sztabu Generalnego nr 1 w Wilnie w latach 1921-1926: Organizacja i działalność na kierunku litewskim [w:] Wywiad i kontrwywiad wojskowy II RP, t. 1, pod red. T. Dubickiego, Łomianki, 2010; K. Danielewicz, Lwowska Ekspozytura Wywiadu: Działalność Ekspozytury nr 5 SG we Lwowie w latach 1921-1939, Toruń, 2011.

21 J. Prochwicz, Formacje Korpusu Ochrony Pogranicza w 1939 roku, Warszawa, 2003; idem, Walki oddziałów KOP na obszarach północno-wschodniej Polski [w:] Z dziejów polskich formacji granicznych 1918-1939. Studia i materiały, t. 2, pod red. B. Polaka, Koszalin, 2002; idem, Korpus Ochrony Pogranicza w przededniu wojny. Cz. II, „WPH”, 1994, z. 4; M. Paprocki, J. Prochwicz, KOP w planach mobilizacyjnych II Rzeczpospolitej [w:] Korpus Ochrony Pogranicza. Materiały.., op. cit.; Cz. Grzelak, Szack-Wytyczno 1939, Warszawa, 1993; idem, Wilno 1939, Warszawa, 1993; idem, Wilno-Grodno-Kodziowce 1939, Warszawa, 2002; idem, Kresy w czerwieni. Agresja Związku Sowieckiego na Polskę w 1939 roku, Warszawa, 2001; W. K. Cygan, Kresy w ogniu. Wojna polsko-sowiecka 1939, Warszawa, 1990; idem, Kresy we krwi. Obrona północno-wschodniej Polski we wrześniu 1939, Warszawa, 2006; R. Szawłowski, Wojna polsko-sowiecka 1939: Tło polityczne, prawno-międzynarodowe i psychologiczne: Agresja sowiecka i polska obrona. Sowieckie zbrodnie wojenne i przeciw ludzkości oraz zbrodnie ukraińskie i białoruskie, Warszawa, 1997; W. Włodarkiewicz, Przedmoście Rumuńskie 1939, Warszawa, 2003; G. Goryński, IV Batalion KOP „Hel”, „Biuletyn Centralnego Ośrodka Szkolenia Straży Granicznej”, 2000, nr 3; idem, Udział Straży Granicznej i Korpusu Ochrony Pogranicza w walkach obronnych na wybrzeżu we wrześniu 1939, „Przegląd Morski”, 1995, nr 2; T. Böhm, K. Romańczyk, 1 Pułk Kawalerii Korpusu Ochrony Pogranicza w wojnie obronnej 1939 roku, Warszawa, 2010; E. Piwowarski, Organizacyjne i operacyjne wykorzystanie jednostek Korpusu Ochrony Pogranicza na granicy wschodniej w okresie międzywojennym, „Myśl Wojskowa”, 1994, nr 6; idem, O szkoleniu oficerów rezerwy w Korpusie Ochrony Pogranicza (1938-1939), „Przegląd Wojsk Lądowych”, 2001, nr 2.

22 M. Rubas, Katyńska lista strat polskich formacji granicznych, Żołnierze KOP i funkcjonariusze SG pomordowani i zaginieni na Wschodzie na przełomie 1939/40, Warszawa, 2000; W. Roman, Internowanie żołnierzy KOP na Litwie i Łotwie w 1939 [w:] Korpus Ochrony Pogranicza. Materiały.., op. cit.; eadem, Internowanie żołnierzy polskich na Litwie. Wrzesień 1939, „PHW”, 2002, nr 2.

23 H. Dominiczak, Zarys historii Wojsk Ochrony Pogranicza, Warszawa 1985; G. Goryński, Formowanie korpusu oficerskiego Wojsk Ochrony Pogranicza w latach 1945 – 1956, „Problemy Ochrony Granic: Biuletyn”, 2001, nr 17.

24 Skubisz Paweł, Operacyjne rozpoznanie kryptonim „Targowica”: Represje komunistyczne wobec żołnierzy Korpusu Ochrony Pogranicza [w:] Amor patriae nostra lex: Losy funkcjonariuszy i żołnierzy polskich formacji granicznych w czasie II wojny światowej i okresie powojennym, pod red. Anny Gosławskiej-Hryhorczuk, Warszawa-Kętrzyn, 2008; idem, Represje wobec żołnierzy Korpusu Ochrony Pogranicza w latach 1939-1965, „In Gremio” 2006, nr 6; „Politycznie obcy!”: Żołnierze Wojska Polskiego w zainteresowaniu komunistycznego aparatu represji i propagandy w latach 1944-1956, pod red. Bogusława Polaka i Pawła Skubisza, Szczecin, 2011; Aparat bezpieczeństwa wobec żołnierzy Korpusu Ochrony Pogranicza i funkcjonariuszy Straży Granicznej, wstęp P. Skubisza, Warszawa, 2013.

25 T. Radziwonowicz, Gen. Henryk Minkiewicz, Białystok, 1994; A. Suchcitz, Gen. dyw. Henryk Odrowąż-Minkiewicz, Białystok, 1994; J. Danielewicz, Wyższa kadra dowódcza KOP 1924-1939 [w:] Korpus Ochrony Pogranicza w 70 rocznicę.., op. cit.; K. Filipow, Generał Nikodem Sulik. Stara Kamienna 1893-Londyn 1954, Białystok, 1996; L. Bednarek, Generał brygady Wilhelm Orlik-Rűckemann. Ostatni Dowódca KOP [w:] Z dziejów polskich formacji granicznych 1918-1939. Studia i materiały, t. 1, pod red. B. Polaka, Koszalin, 1998; A. Kralisz, Na straży wschodnich rubieży. Biografia ostatniego dowódcy KOP gen. bryg. Wilhelma Orlik-Rűckemanna (1894-1986), Warszawa, 1999; S. Nowakowski, M. Klempert, Major Stanisław Berak (1895-1979). Zapomniany żołnierz ojczyzny, 2016,

26 H. Łach, Działalność oświatowo-wychowawcza i kulturalna Korpusu Ochrony Pogranicza w latach 1924-1939, Olsztyn, 2011.

27 J. Jankowiak, Działalność społeczna Korpusu Ochrony Pogranicza II Rzeczpospolitej, „Biuletyn Centralnego Ośrodka Szkolenia Straży Granicznej” 2005, nr 2; M. Góryński, 29 baon KOP „Suwałki” – świętuje imienin Pierwszego Marszałka Polski Józefa Piłsudskiego, „Zeszyt Naukowy” Muzeum Wojska Polskiego, 2002, nr 15; E. Milewski, Działalność kulturalna i społeczna Korpusu Ochrony Pogranicza, „Problemy Ochrony Granic”, 2009, nr 42.

28 K. Szczepański, Batalion szkolny (1928 – 1930) i Centralna Szkoła Podoficerska KOP (1931 – 1933), „Problemy Ochrony Granic”, 2001, nr 15; idem, Centralna Szkoła Podoficerska Korpusu Ochrony Pogranicza [w:] Korpus Ochrony Pogranicza: Materiały z konferencji naukowej w 80 – rocznicę.., op. cit.; E. Milewski, Doskonalenie zawodowe żołnierzy Korpusu Ochrony Pogranicza, „Biuletyn Centralnego Ośrodka Szkolenia Straży Granicznej”, 2011, nr 2.

29 A. Ochał, Batalion Korpusu Ochrony Pogranicza „Suwałki” 1927-1939, Suwałki, 2009; idem, Słownik oficerów i chorążych Korpusu Ochrony Pogranicza w Suwałkach (1929-1939), Suwałki, 2009.

30 T. Głowiński, Zapomniany garnizon. Oddziały Korpusu Ochrony Pogranicza w Iwieńcu w latach 1924-1939, Wrocław 2008/2009.

31 W. Kowalski, Hej tam na granicy od Sejn na Podole. Z dziejów 24 baonu Korpusu Ochrony Pogranicza „Sejny”, Sejny, 1995; idem, U polskich stoim granic..: Opowieści o żołnierzach Baonu KOP „Sejny”, Suwałki, 1999.

Opcje strony

do góry